9 Październik 2016

KALPROTEKTYNA – Bezbolesne badanie

KALPROTEKTYNA

Bezbolesne badanie

IBS

Zespół jelita drażliwego (ang. irritable bowel syndrome, IBS) jest chorobą przewlekłą, charakteryzującą się nieregularnymi bolesnymi skurczami jelita grubego.

Schorzenie ma łagodny przebieg, a jego skutki nie stanowią zagrożenia dla życia chorego. Przyczyny IBS nie są do końca znane, pod uwagę należy wziąć czynniki psychologiczne, nadwrażliwość trzewną, zaburzenia motoryki i przebyte infekcje przewodu pokarmowego. Leczenie opiera się głównie na wprowadzeniu odpowiedniej diety, wyeliminowaniu stresu bądź przyjmowaniu leków.

IBD

Choroby zapalne jelit (ang. inflammatory bowel diseases, IBD) polegają na występowaniu nawracających stanów zapalnych w obrębie jelit.

Późno rozpoznane bądź nieleczone choroby z grupy IBD prowadzą do zagrażających życiu pacjentów nieodwracalnych powikłań. Mogą występować: niedobór białek, wyniszczenie w wyniku zaburzeń wchłaniania, obrzęki, stłuszczenie wątroby, zapalenie dróg żółciowych, osteoporoza, zapalenia stawów, tęczówki, ropnie okolicy jelit, zwężenie i perforacje jelit, rak jelita grubego.

IBS i IBD w początkowej fazie objawiają się identycznie: dyskomfort lub ból brzucha, nadmierne gazy, wzdęcia, zmiana konsystencji stolca, zaburzenia rytmu wypróżnień – biegunki lub zaparcia.

IBS i IBD mają diametralnie różne skutki, dlatego ich różnicowanie stanowi poważne wyzwanie diagnostyczne.

Diagnostyka

Kolonoskopia to bardzo ceniona, wiarygodna i popularna metoda diagnostyczna stosowana u osób z dolegliwościami jelitowymi.

Jest to badanie inwazyjne, polegające na umieszczeniu wziernika endoskopu w jelicie grubym pacjenta, często połączone z pobraniem wycinka błony śluzowej jelita do oceny histopatologicznej.

Kolonoskopia jest badaniem nieprzyjemnym i krępującym. Jeśli nie jest przeprowadzana w znieczuleniu ogólnym, pacjenci muszą liczyć się z silnym bólem. Badanie kolonoskopowe wymaga bycia na czczo i dokładnego oczyszczenia jelita poprzez podanie środków przeczyszczających i wykonywanie lewatyw. Mimo to przygotowanie do badania nie zawsze się udaje – wówczas wynik kolonoskopii nie jest miarodajny.

Wady kolonoskopii:

  • ból, ogólny dyskomfort i skrępowanie
  • trudne przygotowanie do badania
  • ryzyko wystąpienia powikłań
  • wysoki koszt

W niektórych przypadkach można uniknąć kolonoskopii, badając KALPROTEKTYNĘ w kale.

NOWOŚĆ – KALPROTEKTYNA w kale

Kalprotektyna jest białkiem produkowanym w cytoplazmie granulocytów obojętnochłonnych (rodzaj białych krwinek). To właśnie one, przenikając do światła jelita, jako pierwsze pojawiają się w miejscu wystąpienia stanu zapalnego. Pobudzone, uwalniają kalprotektynę do płynów ciała oraz kału.

Stężenie kalprotektyny w kale jest miarą ilości granulocytów obojętnochłonnych biorących udział w procesie zapalnym, a tym samym pełni rolę wskaźnika intensywności procesu zapalnego w jelicie.

Poziom kalprotektyny w kale jest zdecydowanie wyższy w przebiegu chorób zapalnych i nowotworów jelit niż w zespole jelita drażliwego, dlatego jest to bardzo pomocny marker przy ustalaniu dalszej diagnostyki.

Badanie kalprotektyny jest rekomendowane przez NICE (ang. National Institute for Health and Care Excellence) u pacjentów z pierwszą manifestacją objawów ze strony dolnego odcinka przewodu pokarmowego.

Zastosowanie kalprotektyny jako badania pierwszego rzutu pozwala na podjęcie decyzji co do dalszego postępowania.

Etapy diagnostyki dolegliwości jelitowych

  1. Bezbolesne i nieinwazyjne badanie kalprotektyny w próbce kału – bez ryzyka powikłań.
  2. Dalsze decyzje podejmuje lekarz w oparciu o obiektywny wynik badania laboratoryjnego i objawy u chorego.

Interpretacja wyników

KALPROTEKTYNA poniżej 50 µg/g

Wynik w zakresie normy wyklucza proces zapalny w jelicie. Przyczyną dolegliwości prawdopodobnie jest zespół jelita drażliwego.

Lekarz może zrezygnować z badań inwazyjnych, jeśli objawy są typowe i nie budzą dużego niepokoju.

KALPROTEKTYNA pomiędzy 50 a 150 µg/g

Należy diagnozować przyczyny stanu zapalnego (infekcje bakteryjne i pasożytnicze, nietolerancje pokarmowe, działania niepożądane leków) oraz powtórzyć badanie kalprotektyny.

KALPROTEKTYNA powyżej 150 µg/g

Podwyższone stężenie wskazuje na aktywny proces zapalny i wymaga szybkiego rozszerzenia diagnostyki (kolonoskopii, badań kontrastowych RTG, dalszych badań laboratoryjnych).

 

 

 

Tekst pochodzi z materiałów informacyjnych firmy Euroimmun