3 października 2017

Ciemne zabarwienie moczu? Pomocne może okazać się badanie HBs antygen

Ciemne zabarwienie moczu?
Pomocne może okazać się badanie HBs antygen

Nasz organizm informuje nas o swoim stanie i chorobach na wiele sposobów. Najbardziej dobitnym z nich jest ból. Jeśli jest naprawdę silny, nie możemy go zignorować, gdyż uniemożliwia normalną aktywność i zmusza do szukania pomocy lekarskiej. Istnieje jednak o wiele więcej sygnałów zwiastujących chorobę, znacznie bardziej subtelnych i przez to rzadziej zauważanych. Należy do nich kolor moczu.

W normalnych warunkach, w stanie pełnego zdrowia mocz jest żółty, bez widocznych zmętnień. Jego odcień zależy od ilości wypijanej wody (zagęszczony jest ciemniejszy, rozrzedzony ma barwę słomkową, bardzo jasną). Przyjmowanie niektórych leków, wykonywanie badań obrazowych z zastosowaniem kontrastu, który jest usuwany z organizmu przez nerki, albo specyficzna dieta mogą znacznie zmienić wygląd moczu, np. nadając mu odcień zielonkawy, czerwony, czarny czy czerwonobrunatny.

Jeśli zaobserwujemy wyraźną zmianę barwy moczu, nie należy przechodzić nad tym do porządku dziennego, tylko dążyć do zidentyfikowania przyczyny. Po wykluczeniu wpływu diety (np. buraków, rabarbaru, jeżyn, szparagów) trzeba sprawdzić możliwe skutki uboczne zażywanych leków. Jeśli nic nie uzasadnia ciemnego zabarwienia moczu, należy pomyśleć o konsultacji z lekarzem i wykonaniu badań laboratoryjnych.

Ciemny mocz może oznaczać problemy z wątrobą. Jest on charakterystyczny między innymi dla ostrego zapalenia wątroby typu B (wywołanego przez wirus HBV). Warto zwrócić uwagę na ten objaw, ponieważ może on dawać szansę na wczesne wykrycie zakażenia w fazie ostrej. Nie wszyscy zdajemy sobie z tego sprawę, ale około 90% osób chorych na wirusowe zapalenie wątroby typu B nie doświadcza żadnych specyficznych objawów, które pozwalałyby podejrzewać chorobę. W tym czasie proces zapalny rozwija się, uszkadzając wątrobę, a chory nieświadomie zaraża kolejne osoby, najczęściej najbliższych i współpracowników.

Żeby potwierdzić lub wykluczyć wirusowe zapalenie wątroby typu B, którego oznaką może być ciemny mocz, wystarczy wykonać niekłopotliwe badanie krwi: jakościowe oznaczenie antygenu powierzchniowego wirusa HBV. Materiałem do badania jest krew pobrana z żyły obwodowej. Badanie można wykonać zawsze, bez skierowania od lekarza, i nie trzeba się do niego specjalnie przygotowywać. Dodatni wynik oznacza konieczność konsultacji ze specjalistą, szybkie rozpoczęcie leczenia i zachowanie szczególnej ostrożności w kontaktach z otoczeniem.

Jeśli wynik badania będzie ujemny, a mocz nadal będzie ciemny, również należy skontaktować się z lekarzem, który powinien ustalić przyczynę. Utrzymujące się ciemne zabarwienie moczu zazwyczaj wiąże się z koniecznością wykonania dodatkowych badań laboratoryjnych oraz nieinwazyjnych badań obrazowych, np. USG.