Fluor

Oznaczanie fluoru (F) w surowicy krwi, jest stosowane na ogół  do monitorowania stężenia F w okresie stosowania preparatów z flluorowych w profilaktyce chorób zębów.  W organizmie człowieka F  występuje w ilości około 3 mg na kg masy ciała. Zapotrzebowanie na F zmienia się w zależności od wieku, płci i masy ciała. F wywiera korzystny wpływ na kości. U dzieci 80% pobranego F wykorzystywane jest przez rosnące kości i zęby; u osób młodych i w średnim wieku, ok. 50% F pochłania przebudowa kości. Dawka toksyczna przekracza 20 mg F na dobę.  Źródłem F w diecie (w postaci fluorków) są: woda, herbata, produkty zbożowe, warzywa liściaste, orzechy, ryby i ziemniaki. Poza naturalnymi produktami spożywczymi F znajduje się w preparatach stomatologicznych przeznaczonych do zwalczania próchnicy i w lekach. Źródłem F w ilościach toksycznych może być m.in. emisja przemysłowa i nadmierna fluoryzacja wody w celach sanitarnych, nadmiar F w pokarmie lub jednorazowe przyjęcie dużej dawki F np. w postaci płukanki. Ekspozycja na przekroczoną dawkę F prowadzi do choroby znanej jako fluoroza, objawiającej się skutkami działanie F na zęby i kości.  Przewlekłe narażenie na szkodliwe działanie fluoru zaburza również metabolizm węglowodanów, białek i tłuszczów w sercu, wątrobie, nerkach, trzustce, przewodzie pokarmowym, płucach i mózgu.  Może prowadzić do: niewydolności nerek, stanów zapalnych i martwicy wątroby, zmian neurodegeneracyjnych móżdżku, hipokampa i kory mózgu. Neurotoksyczne działanie  F objawia się m. in. na negatywnym wpływie na procesy uczenia się i pamięć. W bardzo nielicznych przypadkach F może stymulować aktywność enzymów  ( cyklaza adenylanowa i fosfoglukomutaza). Oznaczenie stężenia F w surowicy jest istotne zwłaszcza w trakcie stosowania preparatów z fluorem.