nazwa badania

Witamina B12

synonimy

Kobalamina

kod oferty

141

kod ICD

O83

kategoria badań

Anemia, Hematologia

Ogólnopolski czas oczekiwania na wynik 1-2 dni. Wybierz placówkę, by zobaczyć czas oczekiwania w Twojej placówce.

Witamina B12 - Krótko o badaniu

  Diagnostyka i leczenie niedoborów witaminy B12. Diagnostyka i leczenie chorych na anemię. Diagnostyka i leczenie zaburzeń neurologicznych.

Witamina B12 - Więcej informacji

  Pomiary stężenia witaminy B12 (kobalaminy, cyjanokobalaminy) wykonywane są w celu rozpoznania przyczyn niedokrwistości lub neuropatii, a także jako badanie kontrolne leczenia preparatami tej witaminy. Poziom witaminy B12 w krążeniu jest dobrym wskaźnikiem zapasu tkankowego: niski poziom B12 w surowicy/osoczu wskazuje na niedobór witaminy, prawidłowy lub podwyższony, wyklucza. Deficyt witaminy B12 pozostaje w związku z deficytem  kwasu foliowego w erytrocytach,  natomiast w surowicy niedoborowi  witaminy B12 zazwyczaj towarzyszy prawidłowe lub podniesione stężenie kwasu foliowego. Niedobory witaminy B12 rzadko wynikają z braków żywieniowych, częściej z zaburzeń wchłaniania w przewodzie pokarmowym. Nieprawidłowe wchłanianie może być spowodowane występowaniem autoprzeciwciał przeciwko czynnikowi wewnętrznemu Castle’a (IF) lub jego niedoborem (choroba Addisona i Biermera). Autoprzeciwciała przeciw czynnikowi wewnętrznemu są stwierdzane u ponad połowy chorych na anemię złośliwą. W przewodzie pokarmowym witamina B12 po uwolnieniu z pożywienia w żołądku jest wiązana przez białka transportowe i wchłaniana w jelicie krętym. W komórce nabłonka jelita następuje związanie witaminy B12 z transkobalaminą II, która jest głównym nośnikiem witaminy w krążeniu. Prawie całą wchłoniętą witamina B12 wychwytują z krwi żyły wrotnej hepatocyty, będące miejscem jej magazynowania i uwalniania zgodnie z zapotrzebowaniem organizmu.  Zapasy witaminy B12 pokrywają zapotrzebowanie nawet do 5 lat. Niedobór witaminy B12 może prowadzić do wystąpienia:
  • anemii megaloblastycznej: zaburzenie syntezy DNA i RNA, wtórne do zaburzenia przemiany folianów,
  • neuropatii: demielinizacja w OUN z takimi objawami jak na przykład: piekący ból, utrata kontroli wydalania, osłabienie, paraliż, dezorientacja, demencja.
Niedobór witaminy B12 może być także związany z zapaleniem języka, utratą apetytu i masy ciała, wzdęciami, zaparciami, zaburzeniami psychicznymi i ograniczeniem płodności.
Więcej

Przygotowanie do badania

  Krew pobierać na czczo  między godz. 7.00-10.00. Zaleca się, by ostatni posiłek poprzedniego dnia był spożyty nie później niż o godz.18.00.  

icon

Głodzenie

Na czczo (13-14 h), o 7.00-10.00, ostatni posiłek poprzedniego dnia o 18.00.

Czynniki mogące mieć wpływ na wynik badania

Próbki z materiałem do badania (krew/surowica/osocze) chronić przed światłem. Przeciwciała heterofilne, HAMA.

Możliwe przyczyny odchyleń od normy

  Przyczyny wzrostu stężenia: choroby wątroby, zespoły mieloproliferacyjne, przewlekła białaczka szpikowa (wysoki poziom białek transportujących nieaktywną witaminę), suplementacja witaminy B12. Przyczyny obniżenia stężenia: anemia złośliwa, zespół Imerslund-Gräsbecka, wrodzony brak wydzielania IF, leukopenia, szpiczak mnogi, w przypadku hipoplastycznego i aplastycznego szpiku, podeszły wiek, zaburzenia wchłaniania (resekcja jelita lub żołądka, stany zapalne jelit, przerost bakterii jelitowych, HIV), ścisła dieta wegetariańska, choroby autoimmunologiczne, leki (podtlenek azotu, fenytoina, inhibitory reduktazy tetrahydrofolianowej, metformina, inhibitory pompy protonowej), choroby metaboliczne, niskie stężenie transkobalaminy I.

Badanie witaminy B12 – co to jest?

Kobalamina to organiczny związek chemiczny, który nazywany jest także witaminą B12. Podobnie jak inne witaminy, substancja ta jest niezbędna do właściwego funkcjonowania ludzkiego organizmu. Witamina B12 uczestniczy w wielu przemianach chemicznych, które związane są np. z metabolizmem cukrów, tłuszczów oraz białek. Ludzki organizm nie jest w stanie samodzielnie syntezować witaminy B12 – z tego powodu musi być ona regularnie dostarczana w odpowiednich ilościach wraz z dietą. Wchłanianie witaminy B12 odbywa się w jelicie cienkim. Do prawidłowego przebiegu tego procesu niezbędny jest czynnik wewnętrzny (tzw. czynnik Castle’a), produkowany przez wyspecjalizowane komórki błony śluzowej żołądka. Niedobory witaminy B12 mogą więc rozwinąć się zarówno w wyniku nieprawidłowych nawyków dietetycznych, jak i na skutek niedoboru czynnika wewnętrznego (IF). Ze względu na liczne funkcje i role witaminy B12 w organizmie objawy jej niedoboru mogą dotyczyć wielu układów oraz narządów, ze szczególnym uwzględnieniem układu krwiotwórczego oraz tkanki nerwowej. Niedobór B12 obecnie na świecie występuje względnie często, ze szczególnym uwzględnieniem tzw. krajów rozwijających się. Najskuteczniejszym sposobem diagnozowania tego niedoboru jest pomiar stężenia kobalaminy w próbce krwi żylnej.

Witamina B12 – właściwości

Witamina B12 pełni funkcję koenzymu, czyli związku chemicznego, który umożliwia oraz przyspiesza zachodzenie różnego typu reakcji chemicznych. W ludzkim organizmie witamina B12 uczestniczy m.in. w takich  procesach fizjologicznych jak:
  • Produkcja erytrocytów (krwinek czerwonych),
  • Właściwy przebieg podziałów komórkowych,
  • Synteza DNA,
  • Regulacja stężeń lipidów (związków tłuszczowych) we krwi,
  • Prawidłowa praca układu odpornościowego,
  • Utrzymywanie dobrego nastroju psychicznego,
  • Prawidłowe przewodnictwo impulsów elektrycznych w komórkach nerwowych.
Najważniejsze funkcje witaminy B12 wiązane są z wytarzaniem krwinek czerwonych w szpiku kostnym oraz z mielinizacją komórek nerwowych. Dzięki witaminie B12 możliwa jest prawidłowa synteza erytrocytów, które stanowią nośnik tlenu w organizmie. Niedobory kobalaminy skutkują spadkiem ich produkcji oraz rozwojem anemii (niedokrwistości) oraz towarzyszących jej objawów chorobowych. Mielinizacja to proces powstawania otoczek mielinowych wokół poszczególnych włókien komórek nerwowych. Dzięki tym strukturom impulsy nerwowe mogą być przekazywane z odpowiednią szybkością, co pozawala na prawidłową pracę całego układu nerwowego – zarówno obwodowego jak i centralnego, czyli mózgu. Dodatkowo, witamina B12 bierze udział w syntezie neuroprzekaźników, które także są niezbędne do utrzymania prawidłowego stanu zdrowia neuronów.

Kiedy wykonać badanie witaminy B12?

Badanie stężeń witaminy B12 we krwi powinno zostać przeprowadzone w przypadku, gdy zachodzi podejrzenie występowania niedoborów kobalaminy w organizmie danej osoby. W przypadku stosowania właściwie zbilansowanej diety rozwój tego zaburzenia jest dość mało prawdopodobny. Na niedobory witaminy B12 narażone są przede wszystkim:
  • Osoby stosujące dietę wegetariańską oraz wegańską,
  • Osoby w podeszłym wieku,
  • Osoby ze współwystępującymi chorobami układu pokarmowego (np. choroba Leśniewskiego-Crohna lub celiakia),
  • Osoby przewlekle nadużywające alkoholu,
  • Osoby po przebytych operacjach przewodu pokarmowego np. operacji bariatrycznej.

Witamina B12 – niedobór

Ze względu na duże zapasy witaminy B12 w organizmie objawy jej niedoboru zazwyczaj uwidaczniają się z pewnym opóźnieniem w stosunku do wystąpienia czynnika odpowiedzialnego za ich rozwój. Stopień nasilenia dolegliwości chorobowych zależny jest od tego, jak niskie poziomy kobalaminy występują obecnie w organizmie. Najczęstsze objawy niedoboru witaminy B12 obejmują m.in.:
  • Ogólne osłabienie,
  • Bladość skóry oraz błon śluzowych,
  • Zwiększoną męczliwość,
  • Uczucie duszności po niewielkim wysiłku,
  • Przyspieszenie rytmu serca (tachykardia),
  • Bóle głowy,
  • Zaburzenia koncentracji,
  • Pogorszenie się czucia smaku,
  • Uczucie pieczenia na języku,
  • Zaburzenia apetytu,
  • Utrata masy ciała,
  • Uczucie mrowienia stóp oraz dłoni,
  • Zaburzenia chodu,
  • Zaburzone odczuwanie bodźców dotykowych,
  • Osłabienie siły mięśniowej,
  • Zaburzenia widzenia,
  • Zaburzenia emocjonalne,
  • Pogorszenie się pamięci,
  • Rozwój stanów depresyjnych,
  • Apatia,
  • Zwiększona drażliwość.
Opisane powyżej objawy związane są z ryzykiem wystąpienia różnego typu powikłań zdrowotnych, takich jak np. złamanie w następstwie zaburzeń chodu lub zaawansowane, nieodwracalne uszkodzenia neuronalne. Z tego powodu istotne jest wczesne rozpoznanie niedoborów witaminy B12 oraz wdrożenie właściwego leczenia, które pozwoli na wyrównanie stężeń kobalaminy w organizmie oraz wyeliminowanie dolegliwości chorobowych.

Witamina B12 – normy i interpretacja wyników

W celu interpretacji wyników badania stężeń witaminy B12 należy zestawić otrzymane dane z wartościami referencyjnymi, które znajdują się na wydawanej pacjentowi dokumentacji. Ze względu na zmienne metody analityczne normy witaminy B12 we krwi mogą nieznacznie różnić się pomiędzy poszczególnymi laboratoriami. Na poziom witaminy B12 może wpływać wiele dodatkowych czynników, takich jak m.in. choroby współwystępujące lub przyjmowane przez pacjenta leki. W celu optymalnej, kompleksowej interpretacji wyników należy skonsultować się z lekarzem. Na podstawie wywiadu chorobowego oraz badania przedmiotowego będzie on w stanie w sposób właściwy ocenić rezultaty pomiaru B12 oraz zlecić dodatkowe badania i zaplanować optymalne postępowanie lecznicze.

Witamina B12 nadmiar

Nadmiar witaminy B12 jest zjawiskiem, które występuje najczęściej na skutek nadmiernej, nieprawidłowej suplementacji kobalaminy z wykorzystaniem suplementów diety. Ze względu na rozpuszczalność witaminy B12 w wodzie jej nadmiar jest dość sprawnie usuwany z organizmu przez nerki wraz z moczem. Przewlekłe stosowanie dużych ilości kobalaminy może jednak prowadzić do wystąpienia wysypki skórnej, problemów jelitowych lub krwotoków z nosa. Przed rozpoczęciem suplementacji należy potwierdzić konieczność jej stosowania poprzez oznaczenie stężeń witaminy B12 we krwi.

Witamina B12 – źródła

Największe ilości witaminy B12 obecne są w produktach pochodzenia zwierzęcego. Przykładowe pokarmy, które są bogate w kobalaminę to m.in.:
  • Mięso,
  • Mleko
  • Nabiał,
  • Jaja kurze,
  • Ryby,
  • Owoce morza.
W przypadku stosowania diety wegańskiej istotne jest wdrożenie odpowiedniej suplementacji, która pozwoli na uzupełnienie poszczególnych mikroelementów oraz witamin dostarczanych zazwyczaj wraz z produktami pochodzenia zwierzęcego.

Witamina B12 - Znajdź badania powiązane

Nazwa badania
Cena w punkcie
Cena on-line

Badanie dostępne w pakietach

e-PAKIET DLA WEGAN I WEGETARIAN

Pakiet realizowany tylko w określonych punktach
Wybierz placówkę

Cena wg. cennika w Poznaniu:

384.00 PLN
281.00 PLN
WIĘCEJ

e-PAKIET NIEDOKRWISTOŚCI

Cena wg. cennika w Poznaniu:

246.00 PLN
127.00 PLN
WIĘCEJ

e-PAKIET FIT & ACTIVE MAXIMUM

Cena wg. cennika w Poznaniu:

1085.00 PLN
769.00 PLN
WIĘCEJ

e-PAKIET DLA KOBIET - PIĘKNE I ZDROWE WŁOSY

Cena wg. cennika w Poznaniu:

409.00 PLN
277.00 PLN
WIĘCEJ

E-PAKIET UZUPEŁNIAJĄCY - ANEMIA

Cena wg. cennika w Poznaniu:

191.00 PLN
100.00 PLN
WIĘCEJ

e-PAKIET SPORTOWY NA START - ROZSZERZONY

Cena wg. cennika w Poznaniu:

878.00 PLN
579.00 PLN
WIĘCEJ

e-PAKIET SPORTOWY NA START - po 60-tce

Pakiet realizowany tylko w określonych punktach
Wybierz placówkę

Cena wg. cennika w Poznaniu:

1072.00 PLN
799.00 PLN
WIĘCEJ

Artykuły powiązane z badaniem: Witamina B12

Choroba Addisona-Biermera (anemia złośliwa) CZYTAJ WIĘCEJ
Anemia i jej różne oblicza CZYTAJ WIĘCEJ
Rola witaminy B12 w organizmie. Co warto o niej wiedzieć? CZYTAJ WIĘCEJ
Dieta wegetariańska i niedobory z nią związane CZYTAJ WIĘCEJ
Na czym polega SIBO? Objawy, rozpoznanie i leczenie CZYTAJ WIĘCEJ
Weganizm a witamina B12 – do czego mogą prowadzić niedobory tej witaminy? Jak im zapobiegać? CZYTAJ WIĘCEJ
Hiperwitaminoza - jak się objawia? CZYTAJ WIĘCEJ
Dysbakterioza - co warto wiedzieć? CZYTAJ WIĘCEJ

Badanie dostępne w pakietach

e-PAKIET DLA WEGAN I WEGETARIAN

384.00 PLN 281.00 PLN

e-PAKIET NIEDOKRWISTOŚCI

246.00 PLN 127.00 PLN

e-PAKIET FIT & ACTIVE MAXIMUM

1,085.00 PLN 769.00 PLN

e-PAKIET DLA KOBIET - PIĘKNE I ZDROWE WŁOSY

409.00 PLN 277.00 PLN

E-PAKIET UZUPEŁNIAJĄCY - ANEMIA

191.00 PLN 100.00 PLN

e-PAKIET SPORTOWY NA START - ROZSZERZONY

878.00 PLN 579.00 PLN

e-PAKIET SPORTOWY NA START - po 60-tce

1,072.00 PLN 799.00 PLN

Produkt Witamina B12 został dodany do koszyka.

Zobacz koszyk

Newsletter

Zapisz się do naszego newslettera, a bezpośrednio na Twoją skrzynkę będą trafiać informacje dotyczące usług i nowości w ofercie badań, nt. akcji profilaktycznych w zakresie ochrony zdrowia oraz nowo otwieranych placówek w Twojej okolicy.

Newsletter