22 grudnia 2022 - Przeczytasz w 4 min

Badania sportowców, czyli obowiązkowa diagnostyka dla aktywnych

Badania sportowców są nieodzownym elementem ich życia, które nierzadko wiąże się z zawodowym wykonywaniem sportu. Sportowcy biorący udział w zawodach są zobligowani do posiadania zaświadczenia od lekarza medycyny sportowej o zdolności do trenowania danej dyscypliny, w związku z powyższy regularnie podlegają wielu badaniom np. laboratoryjnym i kardiologicznym. Jakie badania wykonują sportowcy i dlaczego są tak ważne w uprawianiu sportu?

badania-dla-sportowcow

Sportowiec sportowcowi nierówny

Sportowiec to osoba, która regularnie uprawia sport. Na podstawie intensywności i częstotliwości treningów, sportowców możemy podzielić na dwie kategorie – sportowców rekreacyjnych i sportowców wyczynowych (zawodowych).

  • Sportowiec rekreacyjny – przyglądając się definicji sportowca rekreacyjnego, uczestniczy on w treningach minimum 2 razy w tygodniu po 1,5h lub 5 razy w tygodniu po pól godziny. Biorąc w nich udział nie przekracza możliwości fizycznych swojego organizmu oraz trenuje dla zaspokojenia własnych potrzeb towarzyskich, osiągnięcia przyjemności i poprawy jakości życia.
  • Sportowiec wyczynowy (zawodowy) – trenuje regularnie, a treningi opierają się na przemyślanym planie treningowym i dietetycznym. Celem treningów jest osiąganie wyznaczonych poprzeczek i najlepszych wyników, uczestnictwo w zawodach oraz pokonywanie własnych ograniczeń. Sportowiec wyczynowy znajduje się pod opieką profesjonalnych szkoleniowców oraz lekarza medycyny sportowej.

Badania dla sportowców

Już nawet dziecko, ale także nastolatek i osoba dorosła, która chce uczestniczyć w formalnie organizowanych zawodach sportowych musi poddać się pewnym procedurom medycznym, które oceniają jej stan zdrowia. Aby uzyskać „zdolność” do uczestnictwa w zawodach musi zostać przeprowadzone ogólne badanie lekarskie wraz z oceną stanu uzębienia i oceną ostrości wzroku, badanie ortopedyczne, badanie elektrokardiograficzne (EKG), pomiary antropometryczne (masa ciała, wzrost), badanie morfologii krwi, oznaczenie stężenia glukozy we krwi, badanie ogólne moczu, badanie spirometryczne oraz konsultacja neurologiczna*. Celem tych procedur jest wykluczenie sportu z czynników ryzyka zagrażających zdrowiu i życiu osoby badanej. Prawidłowe wyniki badań umożliwiają otrzymanie zaświadczenia o zdolności do uprawiania sportu i uczestnictwa w zawodach sportowych.


*Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 lutego 2019 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie kwalifikacji lekarzy uprawnionych do wydawania zawodnikom orzeczeń lekarskich o stanie zdrowia oraz zakresu i częstotliwości wymaganych badań lekarskich niezbędnych do uzyskania tych orzeczeń.

Jakie badania krwi dla sportowców?

Poza podstawowymi badaniami krwi, które wykonuje się w celu uzyskania orzeczenia lekarskiego, sportowcy regularnie podlegają innym badaniom laboratoryjnym. Sport, szczególnie wyczynowy powoduje bardzo istotne zmiany w organizmie, które wymagają okresowego monitorowania. Np. po maratonie, po 24 godzinach odpoczynku we krwi nadal podniesione pozostają poziomy kreatyniny, kwasu moczowego i enzymu wątrobowego ALT; obniżone wartości obserwuje się z kolei dla parametrów czerwonokrwinkowych – MCV (objętość krwinek czerwonych) i RBC (ilość krwinek czerwonych). Po zawodach typu triathlon, polegających na pływaniu (3,8km), jeździe na rowerze (180km) i bieganiu (42km) większość analizowanych parametrów w badaniach laboratoryjnych (np. CRP – marker stanu zapalnego, CK – kinaza keratynowa, mioglobina) stabilizuje się dopiero po trzech tygodniach wypoczynku. Stąd wniosek, że monitorowanie sportowca za pomocą badań laboratoryjnych jest bardzo istotnym, właściwym i odpowiedzialnym podejściem do jego zdrowia.

Badania krwi dla sportowców – jak wybrać?

Tak jak sportowiec sportowcowi nierówny, nierówne są także dyscypliny sportowe. Jedne kształtują siłę i sylwetkę, drugie zwiększają wytrzymałość i wydolność organizmu. Niektóre dyscypliny i plany treningowe mieszają trening siłowy z wytrzymałościowym.

  • Trening siłowy – ma na celu zwiększenie siły sportowca i kształtowanie jego sylwetki. Jest typem treningu beztlenowego, w którym stopniowo obciąża się kolejne partie mięśni. Przykładem ćwiczeń w treningu siłowym są: przysiady, podciąganie na drążku, podnoszenie ciężarów. W treningu siłowym charakterystyczny jest wzrost stężenia testosteronu i kortyzolu we krwi.
  • Trening wytrzymałościowy – jest typem treningu tlenowego, znany jest również pod nazwą trening cardio. Poprawia wydajność i wytrzymałość organizmu, charakterystyczny dla niego jest brak zmian w stężeniu testosteronu i kortyzolu we krwi, ewentualnie dochodzi do spadku stężenia wymienionych hormonów. Przykładem ćwiczeń w treningu wytrzymałościowym są: pływanie, bieganie, jazda na rowerze.

Każdy rodzaj treningu prowadzi do uwolnienia hormonów szczęścia. W trakcie treningu oraz po jego zakończeniu obserwuje się wyrzut dopaminy, prolaktyny i serotoniny, a poczucie zadowolenia osiągane przez sportowca nosi nawet nazwę „euforii biegacza”. Przyglądając się różnicom między sportowcami i treningami, wybór rodzaju badań krwi dla sportowca nie wydaje się oczywisty. W związku z powyższym, wychodząc naprzeciw zapotrzebowaniu sieć laboratoriów DIAGNOSTYKA SA stworzyła pakiety badań dedykowane sportowcom o rożnym stopniu zaangażowania, ale także osobom w różnym wieku zaczynającym swoją przygodę ze sportem.

Badania krwi dla sportowców – pakiety

Badania krwi dla sportowców podzielono na kilka kategorii, wśród których każdy znajdzie badania dedykowane dla siebie.

  1. e-PAKIET SPORTOWY NA START – dziecko – dedykowany jest osobom, które zabiegają o otrzymanie zaświadczenia o zdolności do wykonywania sportu;
  2. e-PAKIET SPORTOWY NA START – PODSTAWOWY i ROZSZERZONY – pozwalają na ogólną ocenę stanu zdrowia przed rozpoczęciem treningów;
  3. e-PAKIET SPORTOWY NA START – po 60-tce – pozwalają na ogólną ocenę stanu zdrowia seniorów przed rozpoczęciem treningów;
  4. e-PAKIET SPORTOWY – TRENING CARDIO – dedykowany dla osób już trenujących dyscypliny należące do grupy sportów wytrzymałościowych (bieganie, kolarstwo), koncentrują się na wskaźnikach przeciążenia i przetrenowania;
  5. e-PAKIET SPORTOWY DLA KOBIET WZGLĘDNY NIEDOBÓR ENERGII W SPORCIE (RED-S) i MĘŻCZYZN – zawiera zestaw badań wspomagający rozpoznanie względnego niedoboru energii w sporcie RED-S.


Każdy z nas zna sentencję „ruch to zdrowie”. Nawet niewielka aktywność fizyczna ma ogromne znaczenie dla utrzymania sprawności naszych układów i narządów. Ruch reguluje pracę naszego serca oraz ciśnienie krwi, zapobiega chorobom układu krążenia, przyspiesza metabolizm tłuszczy, obniżając tym samym ryzyko wystąpienia incydentów sercowo – naczyniowych, w tym zawału serca. Ćwiczenia obniżają poziom glukozy, poprawiają insulinowrażliwość, pozytywnie wpływają na masę ciała i ilość zgromadzonej tkanki tłuszczowej. Znając same pozytywne skutki aktywności fizycznej, nie należy jednak zaprzestać monitorowania pracy naszego organizmy. Pamiętajmy, że profilaktyczne badania laboratoryjne to bardzo odpowiedzialne podejście do naszego zdrowia, a ich wykonywanie pozwala na reagowanie na ewentualne nieprawidłowości, które na wczesnym etapie mogą nie dawać żadnych dolegliwości. Ze względu na wzajemne zależności występujące między zawartymi w pakietach badaniami, uzyskane wyniki należy skonsultować z lekarzem.


Dr. n. med. Beata Skowron

Powiązane pakiety

e-PAKIET SPORTOWY - TRENING CARDIO
Pakiety badań dla osób już trenujących dyscypliny należące do grupy sportów wytrzymałościowych (bieganie, kolarstwo), koncentrują się na wskaźnikach przeciążenia i przetrenowania. U osób uprawiających sporty wytrzymałościowe/cardio w cyklu treningowym najbardziej znaczące zmiany obserwowane są w stężeniach mocznika i IGF-1, obrazujących tzw. metaboliczny aspekt zmęczenia. Uniwersalnym wskaźnikiem przetrenowania wydaje się być wskaźnik anaboliczno-kataboliczny, wyliczany ze stężeń testosteronu i kortyzolu. Ocena wskaźników przetrenowania może służyć optymalizacji procesu treningowego (obciążenie – adaptacja – odbudowa). Interpretacja wyników markerów przeciążenia i przetrenowania oprócz porównania do zakresów referencyjnych powinna również uwzględniać zmiany stężenia w czasie u konkretnej osoby. Pakiety dla osób już trenujących pozwalają również na wykrycie najczęstszych niedoborów, mogących rozwinąć się u sportowców i przełożyć się zarówno na spadek wydolności sportowca, jak i na problemy zdrowotne. Wynik morfologii krwi pełnej (czyli z wzorem odsetkowym leukocytów, zwanej również 5-diff) daje informacje na temat ogólnej kondycji organizmu. Pomaga między innymi wykryć rozwijającą się anemię i wskazać jej prawdopodobne przyczyny; wykryć toczące się infekcje wraz z ich etiologią; wnioskować o stanie odporności i wykluczyć choroby hematologiczne; zdiagnozować zaburzenia krzepnięcia wynikające z obniżonej liczby płytek krwi. Ferrytyna - badanie uzupełniające morfologię w diagnostyce anemii uwarunkowanej niedoborem żelaza, częstym u sportowców. Albumina - pomoże wykryć niedobory białka, które mogą być związane zarówno z niewystarczającą w stosunku do potrzeb sportowca zawartością w diecie, jak i z nasilenia procesów katabolicznych, uszkodzenia wątroby (obniżona synteza białka) czy chorób nerek (wzmożona utrata białka z moczem). Testosteron - hormon anaboliczny, sprzyja odbudowie rezerw białkowych Kortyzol – hormon kataboliczny, przyspiesza degradację białek, co ma na celu ich przekształcenie do glukozy, będącej paliwem dla mięśni Ze stężeń tych hormonów wyliczyć można wskaźnik równowagi anaboliczno-katabolicznej, służący ocenie występowania zjawiska przeciążenia lub przetrenowania. Wartość WRA-K poniżej 2, utrzymująca się przez kilka tygodni wskazywać może na przetrenowanie. Mocznik – jego podwyższone stężenie wskazuje na nasilony rozpad białka, który to proces ma prowadzić do pozyskania energii IGF-1 – produkowany w wątrobie insulinopodobny czynnik wzrostu wykazuje działanie anaboliczne i obniżające poziom glukozy we krwi; spadek IGF-1 wskazuje na niedobór glukozy w treningu wytrzymałościowym.

e-PAKIET SPORTOWY DLA KOBIET WZGLĘDNY NIEDOBÓR ENERGII W SPORCIE (RED-S)
Zestaw badań wspomagający rozpoznanie względnego niedoboru energii w sporcie (RED-S, ang. Relative Energy Deficiency in Sport). Międzynarodowy Komitet Olimpijski definiuje to zjawisko jako zespół zaburzeń mogących rozwijać się zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn uprawiających sport, na skutek nierównowagi między podażą energii (dietą) a jej wydatkowaniem w procesie treningowym. Prowadzi to nie tylko to obniżenia wydolności sportowca (spadek siły mięśniowej, wytrzymałości, wzrost ryzyka kontuzji, zaburzenia koordynacji i koncentracji) , ale również do zaburzeń zdrowotnych. Zaburzenia te dotyczą metabolizmu, produkcji białek i odporności, stanu kości (zwiększona podatność na złamania, przedwczesna osteoporoza) i układu sercowo-naczyniowego (zawroty głowy, uszkodzenie mięśnia sercowego) oraz cykli menstruacyjnych. Rozwojem RED-S najbardziej zagrożone są osoby uprawiające sporty wymagające utrzymania niskiej masy ciała lub w których pomiary masy ciała są często wykonywane (np. gimnastyczki, kobiety uprawiające sporty walki), jak również osoby trenujące dyscypliny wytrzymałościowe (np. biegi maratońskie). Do objawów względnego niedoboru energii należą m.in.: zmęczenie, nagły spadek wagi czy zaburzenia miesiączkowania. Oprócz powyższych objawów i danych z wywiadu lekarskiego, ryzyko RED-S pomagają ocenić badania laboratoryjne. Morfologia krwi - daje informacje na temat ogólnej kondycji organizmu, pozwala zdiagnozować anemię, mogącą rozwinąć się w wyniku niedoborów żywieniowych TSH, fT4, fT3 – badania oceniające funkcję tarczycy – gruczołu regulującego metabolizm ustroju; spadek fT3 jest wskazywany jako marker ryzyka RED-S Kortyzol – hormon stresu, jego podwyższone stężenie w niedoborze energii ma negatywne skutki zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn IGF-1 – insulinopodobny czynnik wzrostu, spadek jego stężenia pośrednio wskazuje na obniżony metabolizm P1NP całkowity – marker kościotworzenia, jego stężenie może spadać w przebiegu RED-S. FSH, LH, estradiol, progesteron, prolaktyna – hormony warunkujące prawidłowy przebieg cyklu miesiączkowego i funkcje rozrodcze u kobiet; zaburzenia stosunku estradiol/progesteron mają też negatywny wpływ na stan kości.   Pobrania krwi należy dokonać w 1-3 dniu cyklu.

e-PAKIET SPORTOWY DLA MĘŻCZYZN WZGLĘDNY NIEDOBÓR ENERGII W SPORCIE (RED-S)
Zestaw badań wspomagający rozpoznanie względnego niedoboru energii w sporcie (RED-S, ang. Relative Energy Deficiency in Sport). Międzynarodowy Komitet Olimpijski definiuje to zjawisko jako zespół zaburzeń mogących rozwijać się zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn uprawiających sport, na skutek nierównowagi między podażą energii (dietą) a jej wydatkowaniem w procesie treningowym. Prowadzi to nie tylko to obniżenia wydolności sportowca (spadek siły mięśniowej, wytrzymałości, wzrost ryzyka kontuzji, zaburzenia koordynacji i koncentracji) , ale również do zaburzeń zdrowotnych. Zaburzenia te dotyczą metabolizmu, produkcji białek i odporności, stanu kości (zwiększona podatność na złamania, przedwczesna osteoporoza) i układu sercowo-naczyniowego (zawroty głowy, uszkodzenie mięśnia sercowego), a u kobiet cykli menstruacyjnych. Rozwojem RED-S najbardziej zagrożone są osoby uprawiające sporty wymagające utrzymania niskiej masy ciała lub w których pomiary masy ciała są często wykonywane (np. gimnastyka, skoki narciarskie, sporty walki), jak również osoby trenujące dyscypliny wytrzymałościowe (np. biegi maratońskie). Do objawów względnego niedoboru energii należą m.in.: zmęczenie, nagły spadek wagi, spadek libido, wypadanie włosów, uczucie zimna, drażliwość. Oprócz powyższych objawów i danych z wywiadu lekarskiego, ryzyko RED-S pomagają ocenić badania laboratoryjne. Morfologia krwi - daje informacje na temat ogólnej kondycji organizmu, pozwala zdiagnozować anemię, mogącą rozwinąć się w wyniku niedoborów żywieniowych TSH, fT4, fT3 – badania oceniające funkcję tarczycy – gruczołu regulującego metabolizm ustroju; spadek fT3 jest wskazywany jako marker ryzyka RED-S Kortyzol – hormon stresu, jego podwyższone stężenie w niedoborze energii ma negatywne skutki IGF-1 – insulinopodobny czynnik wzrostu, spadek jego stężenia pośrednio wskazuje na obniżony metabolizm P1NP całkowity – marker kościotworzenia, jego stężenie może spadać w przebiegu RED-S Testosteron – męski hormon anaboliczny, sprzyja odbudowie rezerw białkowych; reguluje m.in. libido i płodność, jego obniżony poziom u sportowców jest skorelowany z niską gęstością mineralną kości.

e-PAKIET SPORTOWY NA START - PODSTAWOWY
Badania zawarte w pakiecie pozwalają na ogólną ocenę stanu zdrowia przed rozpoczęciem treningów. Ich wyniki umożliwiają ocenę funkcji kluczowego dla sportowców układu sercowo-naczyniowego. Uwzględniona jest też analiza metabolizmu ustroju, funkcji nerek, stanu odżywienia wraz z gospodarką elektrolitową i mineralną. Wynik morfologii krwi pełnej (czyli z wzorem odsetkowym leukocytów, zwanej również 5-diff) daje informacje na temat ogólnej kondycji organizmu. Pomaga między innymi wykryć rozwijającą się anemię i wskazać jej prawdopodobne przyczyny; wykryć toczące się infekcje wraz z ich etiologią; wnioskować o stanie odporności i wykluczyć choroby hematologiczne; zdiagnozować zaburzenia krzepnięcia wynikające z obniżonej liczby płytek krwi. Ferrytyna - badanie uzupełniające morfologię w diagnostyce anemii uwarunkowanej niedoborem żelaza, częstym u sportowców. Ogólne badanie moczu – pozwala ocenić pracę nerek i wątroby, wykryć toczące się infekcje układu moczopłciowego, wskazać na zaburzenia gospodarki węglowodanowej. W laboratoriach Diagnostyka S.A. w przypadku wykrycia nieprawidłowości badania ogólnego, jest ono bezpłatnie uzupełniane oceną osadu moczu. Glukoza - podstawowe źródło energii dla mięśni i mózgu. Ocena jej stężenia na czczo pozwala określić, czy jest prawidłowo wykorzystywana przez organizm, wykryć cukrzycę i stany przedcukrzycowe. Białko całkowite, albumina - pomogą wykryć niedobory białka, które mogą być związane zarówno z niewystarczającą w stosunku do potrzeb sportowca zawartością w diecie, jak i z nasilenia procesów katabolicznych, uszkodzenia wątroby (obniżona synteza białka) czy chorób nerek (wzmożona utrata białka z moczem). Elektrolity - prawidłowe stężenie elektrolitów (sodu i potasu) jest kluczowe dla właściwej funkcji mięśnia sercowego oraz innych mięśni. Lipidogram, hsCRP - badania oceniające ryzyko sercowo-naczyniowe Kreatynina - główny wskaźnik funkcji filtracyjnej nerek TSH - podstawowe badanie oceniające funkcję tarczycy, gruczołu który poprzez wydzielane hormony steruje metabolizmem całego organizmu Witamina D - ta witamina-hormon jest niezbędna dla mocnych kości, ale ma swój udział również w regulacji funkcji układu odpornościowego, wpływa też na samopoczucie. W dniu pobrania krwi pamiętaj o dostarczeniu próbki moczu do punktu pobrań!

e-PAKIET SPORTOWY NA START - ROZSZERZONY
Badania zawarte w pakiecie pozwalają na pogłębioną ocenę stanu zdrowia przed rozpoczęciem treningów. Ich wyniki umożliwiają poszerzoną analizę funkcji kluczowego dla sportowców układu sercowo-naczyniowego, narządów takich jak nerki i wątroba, rozbudowana jest również ocena niedoborów prowadzących do anemii. Uwzględniona jest też analiza metabolizmu ustroju, stanu odżywienia wraz z gospodarką elektrolitową i mineralną. Wynik morfologii krwi pełnej (czyli z wzorem odsetkowym leukocytów, zwanej również 5-diff) daje informacje na temat ogólnej kondycji organizmu. Pomaga między innymi wykryć rozwijającą się anemię i wskazać jej prawdopodobne przyczyny; wykryć toczące się infekcje wraz z ich etiologią; wnioskować o stanie odporności i wykluczyć choroby hematologiczne; zdiagnozować zaburzenia krzepnięcia wynikające z obniżonej liczby płytek krwi. Ferrytyna, transferyna - badania uzupełniające morfologię w diagnostyce anemii uwarunkowanej niedoborem żelaza, częstym u sportowców. Witamina B12 - jej obniżone stężenie również może prowadzić do anemii, z niedoborami często zmagają się osoby stosujące dietę wegetariańską lub wegańską Ogólne badanie moczu – pozwala ocenić pracę nerek i wątroby, wykryć toczące się infekcje układu moczopłciowego, wskazać na zaburzenia gospodarki węglowodanowej. W laboratoriach Diagnostyka S.A. w przypadku wykrycia nieprawidłowości badania ogólnego, jest ono bezpłatnie uzupełniane oceną osadu moczu. Glukoza - podstawowe źródło energii dla mięśni i mózgu. Ocena jej stężenia na czczo pozwala określić, czy jest prawidłowo wykorzystywana przez organizm, wykryć cukrzycę i stany przedcukrzycowe. Białko całkowite, albumina - pomogą wykryć niedobory białka, które mogą być związane zarówno z niewystarczającą w stosunku do potrzeb sportowca zawartością w diecie, jak i z nasilenia procesów katabolicznych, uszkodzenia wątroby (obniżona synteza białka) czy chorób nerek (wzmożona utrata białka z moczem). Elektrolity - prawidłowe stężenie elektrolitów (sodu i potasu) jest kluczowe dla właściwej funkcji mięśnia sercowego oraz innych mięśni. Lipidogram, hsCRP - badania oceniające ryzyko sercowo-naczyniowe NT pro-BNP - wskaźnik niewydolności serca, jego stężenie jest pomocne w różnicowaniu sercowych i pozasercowych przyczyn duszności Kreatynina, mocznik, kwas moczowy -ich stężenie odzwierciedla wydolność organizmu w usuwaniu szkodliwych produktów przemiany materii; kreatynina jest głównym wskaźnikiem funkcji filtracyjnej nerek, określenie poziomu mocznika i kwasu moczowego uzupełnia ocenę pracy nerek. Podwyższony poziom tych metabolitów może też świadczyć o nasilonym rozkładzie białek, np. w przebiegu zbyt intensywnego treningu. Próby wątrobowe (ALT, AST, ALP, BIL, GGTP) - zestaw badań oceniających kondycję wątroby - głównego narządu odpowiadającego za przemiany metaboliczne m.in. lipidów, cukrów i białek i detoksykację organizmu. Fibrynogen - oznaczenie przydatne w ocenie funkcji układu krzepnięcia, może być pomocniczo wykorzystywane w podejrzeniu zakrzepicy żylnej i zatorowości, jak również w diagnostyce zaburzeń funkcji wątroby TSH - podstawowe badanie oceniające funkcję tarczycy, gruczołu który poprzez wydzielane hormony steruje metabolizmem całego organizmu Witamina D - ta witamina-hormon jest niezbędna dla mocnych kości, ale ma swój udział również w regulacji funkcji układu odpornościowego, wpływa też na samopoczucie. Wapń, magnez - ich odpowiednie poziomy są niezbędne dla dobrostanu mięśni i kości Cynk - pierwiastek wpływający na metabolizm węglowodanów i białek, od jego poziomu zależy mineralizacja kości, prawidłowe funkcjonowanie układ odpornościowego, gojenie się ran i regeneracja mięśni. W dniu pobrania krwi pamiętaj o dostarczeniu próbki moczu do punktu pobrań!

e-PAKIET SPORTOWY NA START - dziecko
Proponowany pakiet zawiera wszystkie badania laboratoryjne wymagane obecnie w orzekaniu o zdolności do uprawiania sportu przez dzieci i młodzież na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia. Zgodnie z powyższym rozporządzeniem, badania te są wykonywane zarówno jako badania wstępne, jak i okresowe - powtarzane corocznie. W przypadku dzieci do ukończenia 16. roku życia, u których lekarz widzi taką potrzebę ze względu na stan zdrowia lub specyfikę współzawodnictwa sportowego, badania te powinny być powtarzane co 6 miesięcy. Badania pozwalają na ogólną ocenę zdrowia. Wynik morfologii krwi pełnej (czyli z wzorem odsetkowym leukocytów, zwanej również 5-diff) daje informacje na temat ogólnej kondycji organizmu. Pomaga między innymi: - wykryć rozwijającą się anemię i wskazać jej prawdopodobne przyczyny - wykryć toczące się infekcje wraz z ich etiologią (infekcje bakteryjne/wirusowe, inwazje pasożytnicze) - wnioskować o stanie odporności i wykluczyć choroby hematologiczne - zdiagnozować zaburzenia krzepnięcia wynikające z obniżonej liczby płytek krwi. Ogólne badanie moczu obejmuje szereg parametrów biochemicznych, pozwalających ocenić pracę nerek i wątroby, wykryć toczące się infekcje układu moczopłciowego, wskazać na zaburzenia gospodarki węglowodanowej. W laboratoriach Diagnostyka S.A. badanie ogólne moczu u dzieci do 6 rż. jest bezpłatnie uzupełniane oceną osadu moczu; u starszych dzieci ten etap jest wykonywany w przypadku wykrycia nieprawidłowości badania ogólnego, również bezkosztowo. Glukoza jest podstawowym źródłem energii dla mięśni i mózgu. Ocena jej stężenia na czczo pozwala określić, czy jest prawidłowo wykorzystywana przez organizm, wykryć cukrzycę i stany przedcukrzycowe. Pakiet badań warto uzupełnić o oznaczenia istotne dla oceny stanu układu kostnego: wapnia, fosforu i witaminy D. Ta witamina-hormon oprócz tego, że jest niezbędna dla mocnych kości, ma też swój udział w regulacji funkcji układu odpornościowego. U małych sportowców dochodzić też może do niedoboru żelaza, co zweryfikować można oznaczając - obok morfologii - ferrytynę. Pakiet badań uzupełniających jest dostępny w obniżonej cenie – sprawdź TUTAJ. W dniu pobrania krwi pamiętaj o dostarczeniu próbki moczu do punktu pobrań!

e-PAKIET SPORTOWY NA START - po 60-tce
Badania zawarte w pakiecie pozwalają na pogłębioną ocenę stanu zdrowia przed rozpoczęciem treningów. Ich wyniki umożliwiają poszerzoną ocenę funkcji kluczowego dla sportowców układu sercowo-naczyniowego, narządów takich jak nerki i wątroba, rozbudowana jest również ocena niedoborów prowadzących do anemii. Uwzględniona jest też analiza metabolizmu ustroju, stanu odżywienia wraz z gospodarką elektrolitową i mineralną. W związku z zagrożeniem osteoporozą w tej grupie wiekowej, do pakietu badań dodano ocenę stężenia biochemicznych markerów obrotu kostnego. Wynik morfologii krwi pełnej (czyli z wzorem odsetkowym leukocytów, zwanej również 5-diff) daje informacje na temat ogólnej kondycji organizmu. Pomaga między innymi: wykryć rozwijającą się anemię i wskazać jej prawdopodobne przyczyny; wykryć toczące się infekcje wraz z ich etiologią; wnioskować o stanie odporności i wykluczyć choroby hematologiczne; zdiagnozować zaburzenia krzepnięcia wynikające z obniżonej liczby płytek krwi. Ferrytyna, transferyna - badania uzupełniające morfologię w diagnostyce anemii uwarunkowanej niedoborem żelaza, częstym u sportowców. Witamina B12 - jej obniżone stężenie również może prowadzić do anemii, z niedoborami często zmagają się osoby stosujące dietę wegetariańską lub wegańską Ogólne badanie moczu - pozwala ocenić pracę nerek i wątroby, wykryć toczące się infekcje układu moczopłciowego, wskazać na zaburzenia gospodarki węglowodanowej. W laboratoriach Diagnostyka S.A. w przypadku wykrycia nieprawidłowości badania ogólnego, jest ono bezpłatnie uzupełniane oceną osadu moczu. Glukoza jest podstawowym źródłem energii dla mięśni i mózgu. Ocena jej stężenia na czczo pozwala określić, czy jest prawidłowo wykorzystywana przez organizm, wykryć cukrzycę i stany przedcukrzycowe. Białko całkowite, albumina - pomogą wykryć niedobory białka, które mogą być związane zarówno z niewystarczającą w stosunku do potrzeb sportowca zawartością w diecie, jak i z nasilenia procesów katabolicznych, uszkodzenia wątroby (obniżona synteza białka) czy chorób nerek (wzmożona utrata białka z moczem). Elektrolity - prawidłowe stężenie elektrolitów (sodu i potasu) jest kluczowe dla prawidłowej funkcji mięśnia sercowego oraz innych mięśni. Lipidogram, hsCRP - badania oceniające ryzyko sercowo-naczyniowe NT pro-BNP - wskaźnik niewydolności serca, jego stężenie jest pomocne w różnicowaniu sercowych i pozasercowych przyczyn duszności Kreatynina, mocznik, kwas moczowy -ich stężenie odzwierciedla wydolność organizmu w usuwaniu szkodliwych produktów przemiany materii; kreatynina jest głównym wskaźnikiem funkcji filtracyjnej nerek, określenie poziomu mocznika i kwasu moczowego uzupełnia ocenę pracy nerek. Podwyższony poziom tych metabolitów może też świadczyć o nasilonym rozkładzie białek, np. w przebiegu zbyt intensywnego treningu. Próby wątrobowe (ALT, AST, ALP, BIL, GGTP) - zestaw badań oceniających kondycję wątroby - głównego narządu odpowiadającego za przemiany metaboliczne m.in. lipidów, cukrów i białek i detoksykację organizmu. Fibrynogen - oznaczenie przydatne w ocenie funkcji układu krzepnięcia, może być pomocniczo wykorzystywane w podejrzeniu zakrzepicy żylnej i zatorowości, jak również w diagnostyce zaburzeń funkcji wątroby TSH - podstawowe badanie oceniające funkcję tarczycy, gruczołu który poprzez wydzielane hormony steruje metabolizmem całego organizmu Witamina D - ta witamina-hormon jest niezbędna dla mocnych kości, ale ma swój udział również w regulacji funkcji układu odpornościowego, wpływa też na samopoczucie. Wapń, magnez - ich odpowiednie poziomy są niezbędne dla dobrostanu mięśni i kości Cynk - pierwiastek wpływający na metabolizm węglowodanów i białek, od jego poziomu zależy mineralizacja kości, prawidłowe funkcjonowanie układ odpornościowego, gojenie się ran i regeneracja mięśni. Markery kostne - wzajemna równowaga markerów kościogubienia i kościotworzenia (odpowiednio: beta-Crosslaps (beta-CTX, C-końcowy usieciowany telopeptyd łańcucha alfa kolagenu typu I) i P1NP (N-końcowy propeptyd prokolagenu typu I), warunkuje dobrostan kości – ocena ich stężeń może być pomocniczo stosowana w ocenie ryzyka złamań. Markery te mają duże znaczenie w monitorowaniu skuteczności leczenia osteoporozy. Ponieważ stężenie beta-CTX podlega rytmowi dobowemu i spada poposiłkowo, zaleca się pobierać krew rano, na czczo, w punkcie przy laboratorium (ze względu na ograniczoną stabilność tego parametru). W dniu pobrania krwi pamiętaj o dostarczeniu próbki moczu do punktu pobrań!