27 października 2022 - Przeczytasz w 3 min

Zaburzenia równowagi – jakie mogą być przyczyny?

Zaburzenia równowagi to problem polegający na braku możliwości utrzymania prawidłowej postawy ciała, spowodowany poczuciem niepewności i utraty stabilności względem podłoża podczas chodzenia lub stania. Zaburzenia równowagi mogą towarzyszyć wielu jednostkom chorobowym, jednakże najczęściej stanowią objaw chorób układu nerwowego. Co je wywołuje i jak na nie reagować?

zaburzenia równowagi

Przyczyny zaburzeń równowagi

Zaburzenia równowagi z towarzyszącymi zazwyczaj zawrotami głowy to bardzo nieprzyjemne objawy, stosunkowo często zgłaszane przez pacjentów w gabinecie lekarskim. Szacuje się, że zaburzenia równowagi i zawroty głowy chociaż raz wystąpiły u 30% osób dorosłych i u 20% dzieci.  To dolegliwości mogące wynikać zarówno z niegroźnych schorzeń jak i chorób zagrażających życiu.

Wśród przyczyn zaburzeń równowagi wymienia się:

  • guzy i zmiany zwyrodnieniowe w obrębie móżdżku;
  • stwardnienie rozsiane (SM);
  • neuropatie (choroby nerwów obwodowych);
  • mielopatie (ucisk) i zwyrodnienia w obrębie rdzenia kręgowego;
  • choroby neurodegeneracyjne (choroba Parkinsona);
  • uszkodzenie narządu wzroku lub/i słuchu (błędnika);
  • zaburzenia psychiczne (depresja, nerwica);
  • niskie lub wysokie ciśnienie krwi;
  • urazy głowy;
  • spożycie alkoholu lub/i niektórych leków.

Zaburzenia równowagi a nerwica

Nerwica jest chorobą psychiczną, w której dominującą emocją jest uczucie nasilonego lęku, niepokoju i strachu. Zaburzenia lękowe w sposób negatywny wpływają na funkcjonowanie w społeczeństwie, nierzadko bywają także przyczyną objawów somatycznych, to znaczy dostrzeganych przez pacjenta dolegliwości fizycznych. Niejednokrotnie pacjenci z nerwicą zgłaszają problemy z utrzymaniem równowagi, często zaburzenia towarzyszą atakowi paniki. W przypadku choroby psychicznej sposobem na wyeliminowanie objawu, jakim są zaburzenia równowagi jest leczenie psychiatryczne oraz psychoterapia.

Zaburzenia równowagi podczas stania

Przyczyną zaburzeń równowagi w trakcie stania może być doznany uraz głowy, infekcja lub choroba ucha wewnętrznego oraz zmiany patologiczne w strukturach mózgu. Jedną z przyczyn, która odpowiada za problemy z równowagą podczas stania jest również zbyt niskie ciśnienie tętnicze krwi.

Zaburzenia równowagi podczas chodzenia

Za zaburzenie równowagi w trakcie chodzenia zwykle odpowiedzialna jest neuropatia obwodowa np. zapalenie nerwu przedsionkowego. Prawdopodobnie przyczyną zapalenia tego nerwu jest infekcja wirusowa, która zazwyczaj trwa około 3 tygodni. Pierwsze objawy pojawiają się w niedługim okresie po infekcji górnych dróg oddechowych. Chorują najczęściej osoby po 30 roku życia, a poza zaburzeniami równowagi dominującymi objawami są zawroty głowy, nudności, wymioty i oczopląs. Choroba najczęściej ustępuje samoistnie, jednak ze względu na doskwierające objawy kliniczne stosowane jest leczenie objawowe ustalone przez lekarza otolaryngologa.

Diagnostyka i leczenie zaburzeń równowagi

Zaburzenie równowagi należy niezwłocznie skonsultować z lekarzem. Ze względu na mnogość różnorodnych czynników odpowiedzialnych za zaburzenia równowagi, diagnostyka jest znacznie utrudniona. Proces diagnozowania wymaga interdyscyplinarnego podejścia do pacjenta, przeprowadzenia szczegółowego wywiadu, wykonania badań obrazowych i laboratoryjnych. W diagnostyce zaburzeń równowagi uczestniczą lekarze radiolodzy (analiza badań obrazowych), neurolodzy i neurochirurdzy, okuliści, otolaryngolodzy, psychiatrzy i interniści. Leczenie zaburzeń równowagi jest ściśle uzależnione od ustalonej przyczyny objawu. Terapia jest konieczna, gdyż przewlekające się zaburzenie znacznie obniża jakość życia pacjentów. Szacuje się, że aż w 80% przypadków zaburzeń równowagi utrudniają codzienne funkcjonowanie, wykluczając chorych także z działalności zawodowej.

Bibliografia

  1. Interna Szczeklika. Medycyna Praktyczna, Kraków 2021.
  2. Przegląd skal i testów dla oceny czynnościowej pacjenta z zawrotami głowy i zaburzeniami równowagi. Szostek-Rogula S, Zamysłowska-Szmytke E. Otorynolaryngologia 2015, 14(3): 141-149
  3. Zawroty głowy i zaburzenia równowagi u osób powyżej 60. roku życia. Majda A, Zalewska-Puchała J,  Brej D. Problemy Pielęgniarstwa 2011; 19 (2): 194–201
  4. Epidemiologia zawrotów głowy i zaburzeń równowagi. Narożny W, Siebert J, Wojtczak R. Forum Medycyny Rodzinnej 2010, tom 4, nr 5, 356–365
Powiązane pakiety

E-PAKIET PROFILAKTYCZNY PODSTAWOWY
W pakiecie uwzględniono morfologię krwi - podstawowe badanie oceniające ogólną kondycję organizmu. Badanie wnosi wiele istotnych informacji na temat odporności organizmu, chorób przewlekłych, możliwych niedoborów pierwiastków lub witamin będących przyczyną anemii, toczących się infekcji o różnej etiologii czy poważnych chorób hematologicznych. Pomiar stężenia glukozy i poszczególnych składowych lipidogramu pomoże w ocenie Twojego metabolizmu, czyli procesu przemian węglowodanów i lipidów. W ocenie gospodarki węglowodanowej kluczowy jest pomiar stężenia glukozy. Wysokie stężenie glukozy na czczo najczęściej jest wynikiem choroby metabolicznej – cukrzycy, uznanego czynnika ryzyka udaru mózgu. Cukrzyca (szczególnie typu II) jest chorobą podstępną, która wiele lat może przebiegać bezobjawowo i niepostrzeżenie prowadzić w tym czasie do groźnych, najczęściej naczyniowych powikłań zagrażających zdrowiu i życiu. Pomiar stężenia poszczególnych składowych lipidogramu to element diagnostyki zaburzeń lipidowych, które nadal stanowią najbardziej rozpowszechniony czynnik ryzyka chorób układu krążenia, w tym udaru mózgu. Cennym uzupełnieniem pakietu jest badanie stężenia CRP. Podwyższone stężenie CRP wiąże się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju chorób sercowo – naczyniowych, np. miażdżycy której konsekwencją może być udar mózgu. Ponadto CRP to niespecyficzny wskaźnik stanu zapalnego, którego stężenie wzrasta najczęściej w przebiegu infekcji bakteryjnej, po urazach, ale także w przebiegu przewlekłych chorób zapalnych jak reumatoidalne zapalenie stawów i nieswoiste zapalne choroby jelit oraz w chorobach nowotworowych. Doskonałym uzupełnieniem Pakietu profilaktycznego podstawowego są badania umożliwiające: określenie przyczyny anemii (żelazo, ferrytyna, witamina B12, kwas foliowy) - zestaw uzupełniający dostępny w obniżonej cenie - sprawdź tutaj wykrycie zaburzeń układu odpornościowego (witamina D, IgG) - zestaw uzupełniający dostępny w obniżonej cenie - sprawdź tutaj wykrycie, monitorowanie przebiegu i leczenia chorób metabolicznych (hemoglobina glikowana, Apo B, lipoproteina a) - zestaw uzupełniający dostępny w obniżonej cenie - sprawdź tutaj wykrycie niedoboru witamin i minerałów - pakiet dostępny w obniżonej cenie - sprawdź tutaj   Czas oczekiwania na wyniki e-pakietu w większości laboratoriów wynosi 1 dzień roboczy.* *Czas prezentowany jest w dniach roboczych i może ulec zmianie ze względu na uwarunkowania laboratoryjne i nie stanowi zobowiązania do realizacji usługi w tym czasie. Informację o przewidywanym czasie wykonania wszystkich badań objętych pakietem, zależnie od wybranego punktu pobrań, można sprawdzić na podstronach poszczególnych badań, wybierając placówkę realizacji lub kontaktując się z infolinią.   Uwaga! Jeżeli kupujesz badanie dla dziecka, zrealizuj je w punkcie przyjaznym dzieciom - sprawdź PUNKTY PRZYJAZNE DZIECIOM.