Tłusty Czwartek 2026 bez ograniczeń i zdrowo: jak jeść słodkie i czuć się dobrze?

dr n. med. Beata Skowron
Udostępnij

W okresie karnawału, tydzień przed Środą Popielcową, przypada dzień, który określa się jako Tłusty Czwartek. Tradycja Tłustego Czwartku jest bardzo długa i wiąże się nieodzownie z jedzeniem – które tłuste i obfite spożyte właśnie tego dnia ma za zadanie zapewnić nam pomyślność w kolejnych miesiącach roku. Powszechnie wiadomo, że w Tłusty Czwartek trzeba zjeść choć jednego pączka. A można i więcej – dwa, trzy, a nawet cztery…Do woli!

tłusty czwartek - pączki

Czy jeden dzień obfitujący w faworki i pączki zaszkodzi zdrowiu?

Pojedynczy dzień obfitujący w wysokokaloryczne i niezdrowe jedzenie na pewno nie zaszkodzi, jeżeli na co dzień wypracowaliśmy sobie nawyki zdrowej diety. Zdecydowanie od odpuszczenia restrykcji w pojedynczy czwartek, ważniejsze są zasady żywieniowe praktykowane przez tygodnie i miesiące. Tłusty Czwartek problematyczny stanie się wówczas, jeżeli przyzwoloną w tym dniu dietę będziemy praktykować zdecydowanie częściej.

Ważny bilans całego tygodnia

Sporo z nas może żałować przejedzenia się w Tłusty Czwartek, szczególnie w sytuacji, w której piątkowe stanięcie na wagę przyprawi nas o przysłowiowy zawrót głowy. Jak wytłumaczyć znaczny przyrost masy ciała po jednym dniu odpuszczenia swojej codziennej diety?

Poniżej kilka przyczyn nagłego przyrostu masy ciała:

  • W przewodzie pokarmowym znalazła się większa niż zazwyczaj ilość treści pokarmowej.
  • Spożyte pokarmy z większą zawartością cukru i soli spowodowały nagromadzenie płynów w organizmie.
  • Zjedliśmy posiłki o innych porach niż zazwyczaj, przez co zalega on nadal w przewodzie pokarmowym.

Wzrost masy ciała bezpośrednio po dniu, w którym odpuściliśmy swoje zdrowe nawyki absolutnie nie wiąże się ze zwiększeniem ilości tkanki tłuszczowej. Dla przykładu, do przyrostu 1kg tkanki tłuszczowej doprowadzi spożywanie 2 pączków dziennie (~600 kcal) przez okres 13 dni.

Warto przeczytać: https://diag.pl/pacjent/artykuly/piramida-zdrowego-zywienia-zasady-znaczenie-i-praktyczne-wskazowki/

Gorsze samopoczucie po pączkach – jak tego uniknąć?

Niejednokrotnie po Tłustym Czwartku mogą pojawić się wyrzuty sumienia, niekoniecznie związane z troską o masę ciała, ale związane z naszym złym samopoczuciem.

„Po co tyle jadłam/em?”; „Spać mi się chce.”; „Ale mi ciężko.”; „Nigdy więcej Tłustego Czwartku!” – to tylko kilka przykładów wypowiadanych zdań, które można usłyszeć w ten dzień.

Z czego one wynikają?

Pączki to produkt wysokokaloryczny, ale także cechujący się wysokim indeksem glikemicznym. Co to oznacza? Zjedzenie pączka wiąże się z efektem szybkiego wzrostu stężenia glukozy we krwi, a potem jej nagłego spadku. Taki efekt działania pączka odpowiedzialny jest właśnie za senność, spadek energii, a nawet mgłę mózgową.

Żeby uniknąć złego samopoczucia można przemyśleć strategię poradzenia sobie z nadmiarem pysznych kalorii. Warto zjeść pączka mądrze – pomiędzy innymi posiłkami które pozwolą na utrzymanie stabilnego poziomu energii w przeciągu całego dnia.  

Jak mądrze zjeść pączka?

  • Kiedy zakładasz zjedzenie sporej ilości pączków, być może przyjdzie Ci do głowy przegłodzenie się dnia poprzedniego. To błąd! Często taka głodówka wiąże się z napadem wieczornego głodu i niestety przejedzeniem w dwa dni z rzędu.
  • Pączka zjedz po posiłku, np. po śniadaniu. Uwzględnij w takim posiłku białko i błonnik, które pozwalają utrzymać dobry poziom energii na długo.
  • Nie spiesz się, delektuj się smakiem pączka. Czasem dwa pączki zjedzone powoli dadzą więcej satysfakcji niż większa ilość zjedzona w trybie pośpiechu.
  • Dużo pij. Właściwe nawodnienie pozwoli zniwelować uczucie ciężkości i zmniejszy ryzyko bólu głowy. Poprawi także perystaltykę (ruchliwość) jelit.
  • Pospaceruj. Ruch to świetny sposób na wspomożenie trawienia i zmniejszenie ociężałości po posiłku.
  • Nie miej wyrzutów sumienia. Często właśnie ona są powodem narzucania sobie restrykcji. Lepszy od restrykcji jest naturalny powrót już następnego dnia do zdrowych nawyków żywieniowych.
  • W kolejnym dniu komponując posiłki nie zapomnij o warzywach i produktach bogatych w błonnik (wspomogą pasaż treści jelitowych), białko uwzględnij w każdym posiłku, nawadniaj się, nie zapomnij o aktywności fizycznej.

Kawa i pączek – genialne połączenie

W utrzymaniu poziomu energii po zjedzeniu pączka może pomóc kawa. Poza tym, że to świetne połączenie dla kubków smakowych, energetyzujące działanie kawy w pewnym stopniu niweluje zjazd energetyczny po zjedzeniu pączka.

Jak działa czarna kawa bez cukru wypita wraz z pączkiem?

  • Może poprawić samopoczucie przez wzrost czujności.
  • Zjazd energetyczny po pączku może w pewnym stopniu zniwelować energetyczne działanie kofeiny. 
  • Ma wpływ na apetyt. Może zmniejszyć ochotę na kolejne słodkości.

Jeśli cierpisz na zaburzenia gospodarki węglowodanowej (stan przedcukrzycowy, cukrzycę, insulinooporność) sposoby na przetrwanie Tłustego Czwartku bez wyrzutów sumienia omów z dietetykiem klinicznym lub lekarzem.

Celebruj Tłusty Czwartek!

Tłusty Czwartek to coś więcej niż kalorie – to tradycja, smak, wspomnienia i radość bycia razem. Jeden pączek za dużo nie wpłynie istotnie na nasze zdrowie, jeśli na co dzień dbamy o dobre nawyki żywieniowe. Znacznie większe znaczenie dla zdrowia ma każdy inny czwartek, w którym postępujemy regularnie, zgodnie z zasadami – przez kolejne tygodnie i miesiące. W Tłusty Czwartek postawmy na pączki, jedzmy takie jakie lubimy i delektujmy się smakiem. W piątek spokojnie i bez wyrzutów sumienia powróćmy do codziennego rytmu dnia. Pamiętajmy, że zdrowie to nie perfekcja jednego dnia, lecz równowaga, którą tworzymy na co dzień – także wtedy, gdy na talerzu ląduje niezdrowy, ale przepyszny pączek.