3 września 2020

Ciągłe uczucie głodu – o czym świadczy nadmierny apetyt?

POWRÓT

Większość stanów chorobowych wiąże się ze spadkiem apetytu i utratą masy ciała. To zwykle naturalne, że gdy jesteś chory, po prostu nie masz ochoty jeść. Wzmożony apetyt znacznie rzadziej budzi niepokój. Może pojawić się fizjologicznie w niektórych sytuacjach – w trakcie dorastania i dojrzewania, w ciąży i podczas karmienia piersią, przy intensywnym wysiłku fizycznym czy w przypadku kiepskiej diety, gdy nie dostarczasz swojemu organizmowi wszystkich potrzebnych mu składników pokarmowych. Warto jednak wiedzieć, że istnieją choroby, w których jednym z objawów jest niepohamowany apetyt. Przyczyny ciągłego uczucia głodu to m.in. zaburzenia endokrynologiczne, zaburzenia na tle psychicznym czy efekty stosowania niektórych leków. Jeśli obserwujesz u siebie ciągłe uczucie głodu, zastanów się, jakie inne symptomy mu towarzyszą i koniecznie udaj się do lekarza.

Nadmierny apetyt – przyczyny

Zaburzenia emocjonalne

 

Niepohamowany apetyt często pojawia się w sytuacjach stresowych. Wiele osób „zajada smutki” i traktuje jedzenie jako rodzaj swoistego pocieszenia. Z napadami objadania mamy do czynienia w bulimii, czyli żarłoczności psychicznej. W trakcie epizodu objadania się, chory traci poczucie kontroli i nie panuje nad ilościami spożywanego jedzenia. Następnie podejmuje tzw. zachowania kompensacyjne, takie jak prowokacja wymiotów, stosowanie środków przeczyszczających, wprowadzenie głodówki czy intensywnych ćwiczeń fizycznych. Pacjent stale koncentruje się na swojej wadze i kształcie ciała.

Innym zaburzeniem odżywania jest zespół napadowego objadania się, gdzie epizody przejadania się przypominają te w bulimii. Towarzyszy im poczucie niezadowolenia z siebie i poczucie winy, ale nie występują zachowania kompensacyjne. Zaburzenia związane z objadaniem się mogą doprowadzić do poważnych zmian w organizmie, mają duży wpływ na funkcjonowanie w społeczeństwie i są trudne w leczeniu. Warto wiedzieć, że nadmierny apetyt występuje także w przebiegu depresji atypowej. Jest to postać depresji, w której mamy do czynienia z objawami nietypowymi dla klasycznej depresji np. reaktywnością nastroju, nadmierną sennością czy właśnie wzmożonym łaknieniem.

Zaburzenia endokrynologiczne

 

Zwróć uwagę, że niektóre zaburzenia hormonalne mogą prowadzić do zwiększenia łaknienia. Nadmierny apetyt występuje w zespole Cushinga, którego istotą jest nadmiar glikokortykosteroidów w organizmie. Objawy obejmują nie tylko ciągłe uczucie głodu, ale również zmianę rysów twarzy („twarz księżycowata”) i zaczerwienienie, osłabienie mięśni i wzmożoną męczliwość, skłonności do siniaczenia się i utrudnione gojenie ran, wzmożone pragnienie i wielomocz, zaburzenia emocjonalne, bóle głowy, skłonność do zakażeń, objawy choroby wrzodowej, otyłość centralną z tzw. „byczym karkiem” i szczupłymi kończynami, rozstępy na skórze, trądzik, nadmierne owłosienie czy nadciśnienie tętnicze.

Pamiętaj, że wzmożone pragnienie, wielomocz, nadmierny apetyt i osłabienie mogą być także pierwszymi objawami cukrzycy. Jeśli dobremu lub wzmożonemu apetytowi towarzyszy natomiast drażliwość i pobudzenie, nietolerancja ciepła, spadek masy ciała, nadmierna potliwość i przekrwienie skóry, osłabienie, kołatanie serca oraz zwiększenie częstotliwości wypróżnień, warto pomyśleć o nadczynności tarczycy.

Zespół Pradera-Williego

Zespół Pradera-Williego to zespół wad wrodzonych, którego przyczyną są zaburzenia chromosomalne. Objawy schorzenia są rozmaite i obejmują m.in.: hipotonię mięśniową u niemowlaka, dysmorfię twarzy, niski wzrost, opóźnienie w rozwoju i zaburzenia zachowania, zaburzenia rozwoju narządów płciowych, trudności w ssaniu i niewielkie przyrosty masy ciała w okresie niemowlęcym. Po ukończeniu 2. roku życia pojawia się natomiast nadmierny apetyt i ciągłe uczucie głodu, co szybko prowadzi do otyłości.

Uszkodzenie ośrodka sytości

 

Ośrodki głodu i sytości znajdują się w podwzgórzu. Uszkodzenie podwzgórza np. wskutek rozrostu nowotworowego, urazu czy zmian zapalnych może prowadzić do zaburzenia regulacji głodu i sytości i prowadzić do nadmiernego apetytu.

Stosowane leki

 

Pamiętaj, że nadmierny apetyt może być efektem stosowania niektórych leków. Należą do nich np. glikokortykosteroidy (mogą prowadzić do egzogennego zespołu Cushinga), benzodiazepiny czy progestageny.

Ciągłe uczucie głodu – jak się z nim uporać?

 

Jeśli zaobserwowałeś u siebie wzmożenie apetytu i niepokoi Cię ciągłe uczucie głodu, koniecznie udaj się do swojego lekarza. Na początek możesz także skorzystać z konsultacji online w Diagnostyce. Pomyśl, jakie inne symptomy pojawiły się u Ciebie w ostatnim czasie i przygotuj listę stale zażywanych lekarstw. Po przeprowadzeniu wywiadu i dokładnym badaniu fizykalnym, lekarz pokieruje diagnostyką w odpowiednim kierunku.

Podstawowe badania laboratoryjne, które mogą być pomocne w poszukiwaniu przyczyny to: morfologia, badanie ogólne moczu, glikemia, panel lipidowy, jonogram czy TSH. Możesz wykonać je w Diagnostyce. W zależności od podejrzewanej przyczyny wzmożonego apetytu, dalsza diagnostyka może obejmować badania hormonalne, konsultacje u specjalistów (np. psychiatry) czy badania obrazowe. Znalezienie źródła problemu umożliwi zastosowanie adekwatnego leczenia.

Bibliografia:

  • „Podstawowe grupy zaburzeń odżywiania” – I. Namysłowska
  • „Zespół Prader-Willi – diagnostyka i leczenie” – I. Kapczuk, I. Beń-Skowronek, M. Trojanowska-Szostek, M. Kątska
  • Interna Szczeklika – P. Gajewski, A. Szczeklik
  • „Polyphagia”- E. N. Behrend