Grypa typu B - objawy, przyczyny, leczenie

Jaka jest różnica między grypą a zwykłym przeziębieniem? Grypa i zwykłe przeziębienie mogą mieć podobne objawy, takie jak katar i kaszel. Jednak objawy przeziębienia są zazwyczaj łagodne, a objawy grypy mogą być ciężkie i prowadzić do poważnych powikłań. Przeziębienie i grypa są wywoływane przez inny rodzaj wirusów.

Grypa – kiedy chorujemy?

Szczyt zachorowań na grypę przypada w miesiącach zimowych – wtedy wiele osób choruje jednocześnie, co niekiedy prowadzi do rozwoju epidemii. Grypa rozprzestrzenia się drogą kropelkową, gdy osoba chora kicha lub kaszle. Wariant A, B i C to najczęstsze typy grypy, które zakażają ludzi. Grypa A i B ma charakter sezonowy i charakteryzuje się poważniejszymi objawami. Natomiast grypa C nie powoduje poważnych objawów i nie ma charakteru sezonowego – liczba przypadków pozostaje mniej więcej taka sama przez cały rok. Różnice między grypą A i B dotyczą kilku kluczowych aspektów, takich jak zróżnicowanie genetyczne, nasilenie objawów, a także skuteczność szczepionki.

Grypa typu B – czym się różni od grypy typu A?

• Grypa typu A:
  •  może infekować wiele gatunków, w tym ludzi, ptaki i świnie.
  • Jest bardzo zróżnicowana genetycznie i podzielona na wiele podtypów na podstawie dwóch białek na jej powierzchni: hemaglutyniny (H) i neuraminidazy (N).
• Grypa typu B:
  • zakaża głównie ludzi,
  • jest zdecydowanie mniej zróżnicowana genetycznie,
  • ma ograniczoną zdolność do przeskakiwania między gatunkami,
  • nie jest podzielona na podtypy, ale wyróżnia się dwie linie: Victoria i Yamagata.

Warto przeczytać: https://diag.pl/pacjent/artykuly/grypa-typu-a-objawy-przyczyny-leczenie/

Występowanie grypy typu B

Grypa A jest odpowiedzialna za większość sezonowych infekcji grypowych, stanowiąc około 75% wszystkich potwierdzonych przypadków grypy. Ma również potencjał do wywoływania pandemii. Grypa B odpowiada za pozostałe 25% infekcji i zazwyczaj pojawia się później w sezonie grypowym.

Zaraźliwość grypy typu B

Zarówno grypa A, jak i B są wysoce zaraźliwe i mogą być przenoszone drogą kropelkową oraz przez dotykanie skażonych powierzchni.

Czy grypa typu B jest groźna?

Grypa typu B może być groźna, choć u wielu zdrowych dorosłych przebiega bez powikłań i ustępuje po kilku, kilkunastu dniach.

Szczególnie ostrożne i uważne na objawy powinny być osoby z grup ryzyka: małe dzieci, seniorzy, kobiety w ciąży, osoby z chorobami przewlekłymi oraz osoby z obniżoną odpornością.

Objawy grypy typu B 

Oba typy, grypa A i B, są wysoce zaraźliwe i powodują ten sam wachlarz objawów, które pojawiają się nagle i mogą obejmować:

• gorączkę,
• dreszcze,
• ból ciała (mięśni),
• kaszel,
• ból głowy,
• ból gardła,
• katar lub zatkany nos,
• zmęczenie lub uczucie wyczerpania,
• biegunkę lub wymioty (zazwyczaj u dzieci).

Grypa typu B – przebieg

• 1-3 dni od zakażenia – pojawiają się objawy
• Pierwsze 2-4 dni choroby – objawy są zwykle najsilniejsze (gorączka, bóle mięśni, dreszcze, kaszel, duże osłabienie)
• Po 5-7 dniach – większość osób czuje wyraźną poprawę
• Do 2 tygodni – może utrzymywać się kaszel, zmęczenie i osłabienie. Według danych literaturowych, większość osób zdrowieje w ciągu kilku dni do mniej niż 2 tygodni

Grypa typu B – ile trwa?

Grypa typu B zwykle trwa około 5-7 dni, ale pełny powrót do formy może zająć 1-2 tygodnie.

Grypa typu B – jak wygląda diagnozowanie?

Rozpoznanie grypy typu B zwykle zaczyna się od oceny objawów i wywiadu z pacjentem. Lekarz pyta m.in. o nagły początek choroby, gorączkę, kaszel, bóle mięśni, silne osłabienie, kontakt z osobami chorymi oraz sezon zwiększonej zachorowalności. Ponieważ podobne objawy mogą występować także przy COVID-19, RSV lub innych infekcjach wirusowych, samo badanie i opis dolegliwości nie zawsze pozwalają jednoznacznie ustalić przyczynę choroby. W praktyce pomocne są proste testy diagnostyczne, np. szybki test antygenowy z wymazu z nosa lub gardła, który może wskazać zakażenie wirusem grypy A lub B. W wybranych sytuacjach, zwłaszcza przy cięższym przebiegu choroby, u osób z grup ryzyka lub gdy wynik ma wpływ na leczenie, lekarz może zalecić dokładniejsze badanie laboratoryjne, np. test PCR. Dzięki temu łatwiej odróżnić grypę typu B od innych infekcji i szybciej podjąć właściwe postępowanie.

Nasilenie objawów

W przeszłości uważano, że infekcje grypą A są zazwyczaj bardziej poważne niż infekcje grypą B, jednak nowsze badania pokazują, że:

• Oba typy mogą prowadzić do podobnej chorobowości i śmiertelności.
• Niepowikłane zakażenie grypą A lub grypą B może powodować objawy utrzymujące się przez około tydzień.
• Niektóre osoby po dwóch tygodniach mogą nadal mieć kaszel lub czuć zmęczenie. 
• Badanie przeprowadzone w 2015 r. z udziałem dorosłych chorych na grypę A i grypę B wykazało, że w obu przypadkach ryzyko zachorowania i śmierci było podobne.
• Ponadto w kanadyjskim badaniu obejmującym dzieci poniżej 16. roku życia wykazano, że grypa B może mieć szczególnie poważny przebieg w tej grupie wiekowej.

Grypa typu B – powikłania

Infekcje zatok i ucha są przykładami umiarkowanych powikłań, natomiast zapalenie płuc jest poważnym powikłaniem, które może wynikać albo z samego zakażenia wirusem grypy, albo z jednoczesnego zakażenia wirusem grypy i bakteriami. Inne możliwe poważne powikłania wywołane grypą mogą obejmować:

• zapalenie mięśnia sercowego, mózgu lub tkanki mięśniowej (zapalenie mięśni, rabdomioliza),
• niewydolność wielonarządową (na przykład niewydolność oddechową i nerek).

Zakażenie dróg oddechowych wirusem grypy może wywołać skrajną reakcję zapalną w organizmie i może prowadzić do posocznicy, zagrażającej życiu reakcji organizmu na infekcję. Grypa może również pogorszyć przewlekłe problemy zdrowotne, np. u osób chorych na astmę lub z chorobami serca może nastąpić zaostrzenie choroby podstawowej.

Grypa typu B – kiedy pilnie do lekarza?

Objawy, które sugerują konieczność pilnej konsultacji lekarskiej to:

• trudności w oddychaniu lub duszność,
• ból w klatce piersiowej,
• zawroty głowy,
• drgawki,
• pogorszenie przebiegu chorób przewlekłych,
• ciężkie osłabienie lub ból mięśni.

Do objawów nagłych u dzieci zalicza się wszystkie objawy występujące u dorosłych, a także:

• sine usta lub paznokcie,
• objawy odwodnienia.

Kto jest bardziej narażony na powikłania związane z grypą B?

Pewne schorzenia mogą zwiększać ryzyko ciężkiego przebiegu zarówno grypy A i B. Obejmuje to zagrażające życiu powikłania wymagające hospitalizacji. Oto czynniki związane ze zwiększonym ryzykiem powikłań po grypie:

• astma, POChP (przewlekła obturacyjna choroba płuc) lub inna przewlekła choroba płuc;
• choroby nerek, wątroby, układu nerwowego, serca lub naczyń krwionośnych, w tym udar;
• choroby zaburzające funkcjonowanie mięśni (w tym mięśni oddechowych) lub utrudniające kaszel, połykanie lub usuwanie płynów z dróg oddechowych;
• cukrzyca;
• osłabiony układ odpornościowy (z powodu HIV/AIDS, raka lub leków immunosupresyjnych);
• choroby krwi, np. anemia sierpowata;
• BMI powyżej 40 (otyłość);
• wiek poniżej 5 lat lub powyżej 65 lat;
• ciąża;
• pobyt w placówkach opiekuńczych, wychowawczych lub resocjalizacyjnych;
• pochodzenie i kolor skóry: osoby czarnoskóre niehiszpańskiego pochodzenia, rdzenni Amerykanie niehiszpańskiego pochodzenia, rdzenni mieszkańcy Alaski i Latynosi są obarczeni wyższym ryzkiem ciężkiego przebiegu grypy.  

Grypa typu B – jak leczyć?

Leczenie jest takie samo dla grypy typu A i typu B; skupia się na łagodzeniu objawów oraz w niektórych przypadkach, na stosowaniu leków przeciwwirusowych, które mogą skrócić czas trwania choroby i złagodzić objawy. Te leki są najskuteczniejsze, gdy zostaną przyjęte w ciągu pierwszych 48 godzin od wystąpienia objawów. Leczenie przeciwwirusowe wskazane jest u osób, które:

• mają choroby współistniejące lub są narażeni na ryzyko ciężkiego przebiegu choroby,
• mają ciężki przebieg infekcji,
• mieszkają z osobami, które są zagrożone poważnymi powikłaniami grypy lub opiekują się takimi osobami.

Dużo odpoczynku, zdrowa dieta i picie dużej ilości płynów również pomagają organizmowi w walce z wirusem.

Skuteczność szczepionki

Sezonowe szczepionki przeciw grypie mogą być trójwalentne (chroniące przed dwoma szczepami A i jednym B) lub czterowalentne (chroniące przed dwoma szczepami A i dwoma B) i mają odzwierciedlać cyrkulujące szczepy grypy A i B.

• Szczepionka ma na celu ochronę przed najbardziej prawdopodobnymi w danym sezonie szczepami wirusa.
• Szczepionka przeciw grypie jest opracowywana na wiele miesięcy przed sezonem grypowym. Może to skutkować zmniejszonym dopasowaniem między szczepionką a wirusami powodującymi sezonowe epidemie. Jednak nawet wtedy szczepionka nadal oferuje pewien stopień ochrony. 
• Obecne szczepionki przeciw grypie działają lepiej przeciwko wirusom grypy typu B i A(H1N1) i zapewniają słabszą ochronę przed wirusem grypy A(H3N2).

Jak mogę zapobiec grypie typu B?

Najlepszym sposobem zapobiegania grypie jest coroczne szczepienie. Szczepionki trenują układ odpornościowy w rozpoznawaniu infekcji i zwalczaniu ich. Nawet jeśli zachorujesz na inną wersję grypy niż ta zawarta w szczepionce, szczepienie zmniejsza ryzyko powikłań.

Inne sposoby zmniejszenia ryzyka zachorowania obejmują:

• higiena rąk,
• zakrywanie nosa i ust, kiedy podczas kichania i kaszlu,
• unikanie przebywania w towarzystwie innych osób podczas choroby zakaźnej,
• noszenie maski,
• unikanie dotykania twarzy, oczu, nosa i ust,
• nieudostępnianie jedzenia sztućców, talerzy i kubków innym osobom.

Pytania i odpowiedzi

1. Czy grypa typu B występuje częściej u dzieci niż u dorosłych?
Tak, grypa typu B jest stosunkowo częściej obserwowana u dzieci i młodzieży niż u dorosłych. Dzieci są też jedną z grup bardziej narażonych na cięższy przebieg i powikłania grypy, dlatego ważne są szczepienia, obserwacja objawów i pozostanie w domu podczas choroby.

2. Czy objawy grypy typu B mogą być łagodniejsze niż w typie A?
Mogą, ale nie jest to regułą. Grypa B często daje podobne objawy jak grypa A: gorączkę, kaszel, ból gardła, bóle mięśni, dreszcze, osłabienie i ból głowy. U części osób przebieg może być łagodniejszy, ale u dzieci, osób starszych, kobiet w ciąży i osób przewlekle chorych grypa B również może być poważna.

3. Jak rozpoznać, że to grypa typu B, a nie inna infekcja wirusowa?
Po samych objawach zwykle nie da się pewnie odróżnić grypy B od grypy A, COVID-19, RSV czy przeziębienia. Nagły początek gorączki, silne osłabienie, bóle mięśni i kaszel mogą sugerować grypę, ale potwierdzenie daje dopiero test diagnostyczny, np. szybki test antygenowy lub test PCR.

4. Czy po przechorowaniu grypy typu B można szybko wrócić do pracy lub szkoły?
Nie warto wracać zbyt szybko. Zaleca się pozostanie w domu co najmniej do czasu ustąpienia gorączki przez minimum 24 godziny bez leków przeciwgorączkowych oraz wyraźnej poprawy samopoczucia. Zbyt szybki powrót zwiększa ryzyko zarażenia innych i może wydłużyć rekonwalescencję.

5. Czy grypa typu B może powodować powikłania sercowe?

Tak, choć zdarza się to rzadko. Grypa może prowadzić do powikłań takich jak zapalenie mięśnia sercowego lub osierdzia, szczególnie u osób z grup ryzyka albo przy ciężkim przebiegu infekcji. Pilnej konsultacji wymagają m.in. ból w klatce piersiowej, duszność, kołatanie serca, omdlenie lub nagłe pogorszenie stanu zdrowia po grypie.