Maltodekstryna - czym jest i jak wpływa na zdrowie?

Maltodekstryna jest składnikiem otrzymywanym w procesie częściowej hydrolizy skrobi (proces rozkładu pod wpływem wody), wykorzystywanym w produkcji żywności, suplementów diety oraz preparatów specjalnego przeznaczenia żywieniowego. Dzięki neutralnemu smakowi, dobrej rozpuszczalności i wysokiej stabilności technologicznej znajduje zastosowanie między innymi w napojach izotonicznych, odżywkach dla sportowców, produktach instant, słodyczach, suplementach diety oraz wybranych preparatach dla niemowląt. Stanowi źródło łatwo dostępnej energii, a jednocześnie wpływa na konsystencję, trwałość i właściwości użytkowe wielu produktów spożywczych.

Maltodekstryna – co to jest?

Maltodekstryna jest węglowodanem otrzymywanym w procesie częściowej hydrolizy skrobi. Najczęściej produkuje się ją ze skrobi kukurydzianej, ziemniaczanej, ryżowej lub pszennej. Powstaje w wyniku rozkładu długich łańcuchów skrobi na krótsze cząsteczki glukozy. Pod względem chemicznym maltodekstryna należy do polisacharydów, jednak w praktyce organizm bardzo szybko trawi ją do glukozy. Dzięki temu stanowi źródło szybko dostępnej energii.

Maltodekstryna występuje najczęściej w postaci białego proszku. Charakteryzuje się:

• neutralnym lub lekko słodkim smakiem,
• dobrą rozpuszczalnością w wodzie,
• łatwością mieszania z innymi składnikami,
• niskim kosztem produkcji,
• wysoką stabilnością technologiczną.

Warto przeczytać: https://diag.pl/pacjent/artykuly/10-najbardziej-sycacych-produktow-ktorych-nie-moze-zabraknac-w-twojej-kuchni/

Z tego względu producenci żywności wykorzystują ją jako zagęstnik, nośnik aromatów, wypełniacz oraz źródło węglowodanów.

Gdzie znajduje się maltodekstryna?

Maltodekstrynę można znaleźć w wielu produktach spożywczych, takich jak:

• napoje izotoniczne,
• żele energetyczne,
• odżywki dla sportowców,
• słodycze,
• płatki śniadaniowe,
• jogurty smakowe,
• sosy,
• zupy instant,
• dania gotowe,
• suplementy diety,
• preparaty żywieniowe dla pacjentów,
• niektóre mleka modyfikowane.

Często konsumenci nie zdają sobie sprawy z jej obecności, ponieważ pełni funkcję technologiczną i nie wpływa znacząco na smak produktu.

Maltodekstryna w opiniach dietetyków

W ostatnich latach maltodekstryna stała się przedmiotem licznych analiz naukowych i dyskusji w środowisku dietetycznym. Szczególną uwagę zwraca jej bardzo wysoki indeks glikemiczny, który sprawia, że po spożyciu jest szybko rozkładana do glukozy i może powodować gwałtowny wzrost stężenia cukru we krwi. Coraz więcej badań poświęca się również ocenie jej wpływu na mikrobiotę jelitową, funkcjonowanie przewodu pokarmowego oraz zdrowie osób z zaburzeniami gospodarki węglowodanowej. Choć maltodekstryna została uznana za bezpieczny dodatek do żywności i znajduje szerokie zastosowanie w żywieniu ogólnej populacji, jej wpływ na organizm zależy od wielu czynników, takich jak ilość spożywana wraz z dietą, częstotliwość konsumpcji, ogólny sposób żywienia oraz indywidualny stan zdrowia.

Maltodekstryna a indeks glikemiczny

Jedną z najważniejszych cech maltodekstryny jest jej bardzo wysoki indeks glikemiczny (IG).

W zależności od stopnia przetworzenia wartość IG maltodekstryny może wynosić od około 85 do nawet ponad 100, czyli więcej niż sacharozy (cukru stołowego). Oznacza to, że po jej spożyciu poziom glukozy we krwi wzrasta bardzo szybko.

Ze względu na wysoką szybkość trawienia i wchłaniania, maltodekstryna może powodować gwałtowne poposiłkowe wzrosty glikemii i insuliny. Długotrwałe spożywanie diety bogatej w produkty zawierające znaczne ilości łatwo przyswajalnych węglowodanów wiąże się z większym ryzykiem zaburzeń homeostazy glukozy, pogorszenia wrażliwości tkanek na insulinę oraz rozwoju chorób metabolicznych, w tym otyłości i cukrzycy typu 2.

Czy maltodekstryna jest szkodliwa?

Sama maltodekstryna została uznana za bezpieczny składnik żywności stosowany zgodnie z przeznaczeniem. Nie jest klasyfikowana jako substancja toksyczna. Jednak bezpieczeństwo technologiczne nie zawsze oznacza, że produkt jest korzystny pod względem metabolicznym.

Dietetycy zwracają uwagę przede wszystkim na jej:

• wysoki indeks glikemiczny,
• niską wartość odżywczą,
• powszechne występowanie w żywności wysokoprzetworzonej.

Sama obecność maltodekstryny w produkcie nie przesądza o jego wartości odżywczej. Istotne znaczenie ma również zawartość pozostałych składników oraz miejsce danego produktu w codziennej diecie. W praktyce składnik ten najczęściej stanowi element żywności wysokoprzetworzonej o niskiej wartości odżywczej i wysokiej gęstości energetycznej. Dlatego obserwowane niekorzystne efekty metaboliczne są zwykle rezultatem synergicznego działania wielu cech diety, obejmujących wysoką podaż łatwo przyswajalnych węglowodanów, tłuszczów nasyconych oraz sodu, a nie wyłącznie obecności maltodekstryny.

Przeczytaj także: https://diag.pl/pacjent/artykuly/co-moze-jesc-cukrzyk-8-produktow-ktore-moga-cie-zaskoczyc/

Maltodekstryna – skutki uboczne

U większości zdrowych osób niewielkie ilości maltodekstryny nie powodują zauważalnych działań niepożądanych.

Przy wysokim spożyciu mogą jednak występować:

1. Gwałtowne wzrosty poziomu glukozy

To najlepiej udokumentowany efekt spożywania maltodekstryny. Ze względu na bardzo szybkie wchłanianie może ona prowadzić do znacznych skoków glikemii i insuliny.

2. Zwiększenie łaknienia

Po gwałtownym wzroście glukozy może nastąpić jej szybki spadek, co u niektórych osób wiąże się z uczuciem głodu oraz chęcią sięgnięcia po kolejną przekąskę.

3. Wpływ na mikrobiotę jelitową

W ostatnich latach pojawiły się badania sugerujące, że wysokie spożycie maltodekstryny może wpływać na skład mikrobioty jelitowej oraz funkcjonowanie bariery jelitowej. Mikrobiota jelitowa odgrywa istotną rolę w procesach trawienia, regulacji odporności oraz utrzymaniu prawidłowego stanu błony śluzowej przewodu pokarmowego. Niektóre badania eksperymentalne wskazują, że duże ilości maltodekstryny mogą zaburzać równowagę między poszczególnymi grupami mikroorganizmów zasiedlających jelita oraz wpływać na mechanizmy obronne nabłonka jelitowego.

Naukowcy zwracają również uwagę, że maltodekstryna może oddziaływać na warstwę śluzu pokrywającą ścianę jelita, która stanowi naturalną barierę chroniącą organizm przed kontaktem z potencjalnie szkodliwymi drobnoustrojami i substancjami obecnymi w świetle przewodu pokarmowego. Osłabienie tej bariery może sprzyjać nasileniu procesów zapalnych, szczególnie u osób predysponowanych do chorób zapalnych jelit.

Należy jednak podkreślić, że większość dostępnych danych pochodzi z badań laboratoryjnych oraz badań prowadzonych na modelach zwierzęcych. Dotychczas nie potwierdzono jednoznacznie, że ilości maltodekstryny typowo spożywane wraz z dobrze zbilansowaną dietą wywołują podobne efekty u zdrowych osób. Konieczne są dalsze badania, które pozwolą dokładniej określić znaczenie tych obserwacji dla zdrowia człowieka.

4. Niekorzystny wpływ na kontrolę cukrzycy

Osoby z cukrzycą typu 1, cukrzycą typu 2 oraz insulinoopornością powinny zwracać szczególną uwagę na produkty zawierające maltodekstrynę, ponieważ może ona utrudniać utrzymanie prawidłowych wartości glikemii.

Czy maltodekstryna może powodować przyrost masy ciała?

Maltodekstryna dostarcza około 4 kcal na gram, czyli porównywalną ilość energii jak inne przyswajalne węglowodany. Sama jej obecność w diecie nie prowadzi bezpośrednio do zwiększenia masy ciała. O przyroście tkanki tłuszczowej decyduje przede wszystkim długotrwała nadwyżka energetyczna, czyli sytuacja, w której ilość energii dostarczanej wraz z pożywieniem przewyższa zapotrzebowanie organizmu.

Potencjalny związek między spożyciem maltodekstryny a rozwojem nadwagi wynika głównie z charakterystyki produktów, w których najczęściej występuje. Składnik ten jest powszechnie wykorzystywany w żywności wysokoprzetworzonej, takiej jak słodycze, przekąski, produkty instant czy napoje funkcjonalne. Produkty te często cechują się wysoką gęstością energetyczną, a jednocześnie stosunkowo niską zdolnością do wywoływania i utrzymywania uczucia sytości.

Dodatkowo maltodekstryna, ze względu na bardzo wysoki indeks glikemiczny, może powodować szybki wzrost stężenia glukozy we krwi i gwałtowną odpowiedź insulinową. U części osób może to sprzyjać szybszemu powrotowi uczucia głodu i zwiększonemu spożyciu energii w kolejnych posiłkach.

Z tego względu częste spożywanie produktów bogatych w maltodekstrynę oraz inne łatwo przyswajalne węglowodany może pośrednio zwiększać ryzyko nadwagi i otyłości. Należy jednak podkreślić, że za ten efekt odpowiada przede wszystkim nadmierna kaloryczność całej diety oraz wysoki udział żywności wysokoprzetworzonej, a nie sama maltodekstryna jako pojedynczy składnik.

Maltodekstryna w żywieniu sportowców

Wpływ maltodekstryny na zdrowie należy rozpatrywać w kontekście sposobu jej wykorzystania oraz potrzeb organizmu. Choć w codziennej diecie nadmierne spożycie produktów bogatych w łatwo przyswajalne węglowodany nie jest zalecane, maltodekstryna może odgrywać istotną rolę w żywieniu osób aktywnych fizycznie, zwłaszcza sportowców wytrzymałościowych. Ze względu na wysoką dostępność biologiczną i szybkie tempo trawienia stanowi efektywne źródło energii podczas intensywnego oraz długotrwałego wysiłku fizycznego.  Z tego względu maltodekstryna jest powszechnie wykorzystywana w produktach przeznaczonych do żywienia okołowysiłkowego, takich jak:

• napoje węglowodanowe,
• żele energetyczne,
• preparaty stosowane w trakcie wysiłku,
• odżywki regeneracyjne przeznaczone do spożycia po treningu lub zawodach.

W warunkach zwiększonego zapotrzebowania energetycznego umożliwia szybkie dostarczenie glukozy do pracujących mięśni. Ponadto po zakończeniu aktywności fizycznej sprzyja odbudowie zasobów glikogenu mięśniowego i wątrobowego, które stanowią podstawowe źródło energii podczas kolejnych jednostek treningowych.

W przeciwieństwie do sytuacji, gdy maltodekstryna jest spożywana w nadmiarze przez osoby prowadzące siedzący tryb życia, w żywieniu sportowym jej bardzo wysoki indeks glikemiczny może być korzystną cechą. Szybki wzrost stężenia glukozy we krwi ułatwia bowiem sprawne uzupełnienie wykorzystanych zapasów energetycznych i przyspiesza procesy regeneracyjne po wysiłku. Właśnie dlatego maltodekstryna od wielu lat pozostaje jednym z najczęściej stosowanych źródeł węglowodanów w preparatach przeznaczonych dla sportowców.

Maltodekstryna dla niemowląt

Obecność maltodekstryny w preparatach do żywienia niemowląt należy rozpatrywać w kontekście ich przeznaczenia oraz obowiązujących wymogów dotyczących składu żywności dla najmłodszych. W standardowych mieszankach przeznaczonych dla zdrowych niemowląt podstawowym źródłem węglowodanów jest laktoza, która naturalnie dominuje również w mleku kobiecym i jest uznawana za najbardziej fizjologiczny cukier w żywieniu niemowląt.

Maltodekstryna nie jest typowym składnikiem standardowych preparatów mlecznych, jednak znajduje zastosowanie w wybranych produktach specjalistycznych opracowanych z myślą o niemowlętach ze szczególnymi potrzebami żywieniowymi. Ze względu na łatwą strawność i szybkie dostarczanie energii może pełnić funkcję dodatkowego lub zastępczego źródła węglowodanów w sytuacjach, w których wykorzystanie laktozy jest ograniczone lub niewskazane.

Maltodekstryna wykorzystywana jest przede wszystkim w:

• wybranych preparatach bezlaktozowych przeznaczonych dla niemowląt z nietolerancją laktozy,
• niektórych mieszankach stosowanych w zaburzeniach trawienia i wchłaniania,
• preparatach przeznaczonych dla dzieci wymagających zwiększonej podaży energii,
• części preparatów specjalnego przeznaczenia medycznego stosowanych w określonych schorzeniach przewodu pokarmowego.

Dostępne dane naukowe oraz obowiązujące regulacje dotyczące żywności dla niemowląt wskazują, że maltodekstryna stosowana zgodnie z wymaganiami dotyczącymi składu preparatów mlekozastępczych jest uznawana za bezpieczne źródło węglowodanów. Jej obecność w produkcie nie stanowi sama w sobie powodu do niepokoju, o ile preparat został opracowany zgodnie z aktualnymi normami żywieniowymi i jest stosowany zgodnie z zaleceniami producenta oraz lekarza.

Należy jednak podkreślić, że bezpieczeństwo stosowania nie oznacza równoważności żywieniowej z laktozą. Laktoza pozostaje preferowanym źródłem węglowodanów w żywieniu niemowląt, ponieważ poza funkcją energetyczną dostarcza galaktozy, która uczestniczy w rozwoju układu nerwowego i budowie struktur mózgu. Ponadto jej trawienie i metabolizm lepiej odzwierciedlają sposób odżywiania niemowlęcia karmionego mlekiem kobiecym. Z tego względu eksperci podkreślają, że w standardowych preparatach dla zdrowych dzieci laktoza powinna pozostawać podstawowym źródłem węglowodanów, natomiast zastosowanie maltodekstryny jest uzasadnione głównie w określonych wskazaniach klinicznych.

Maltodekstryna w ciąży

Bezpieczeństwo spożywania maltodekstryny w okresie ciąży należy oceniać w kontekście całej diety oraz ogólnego stanu zdrowia kobiety. Aktualnie dostępne dane naukowe nie wskazują, aby maltodekstryna spożywana w ilościach typowo obecnych w żywności stanowiła zagrożenie dla prawidłowego przebiegu ciąży lub rozwoju płodu. Jest ona dopuszczona do stosowania w produktach spożywczych i nie znajduje się wśród składników, których rutynowo zaleca się unikać w okresie ciąży.

Z żywieniowego punktu widzenia warto jednak zwrócić uwagę na jej właściwości metaboliczne. Maltodekstryna należy do węglowodanów szybko trawionych i wchłanianych, dlatego jej spożycie może prowadzić do gwałtownego wzrostu stężenia glukozy we krwi oraz nasilenia odpowiedzi insulinowej organizmu.

Z tego względu szczególną ostrożność powinny zachować kobiety:

• z cukrzycą ciążową,
• z insulinoopornością,
• z nadmierną masą ciała przed ciążą lub nadmiernym przyrostem masy ciała w trakcie ciąży,
• obciążone zwiększonym ryzykiem zaburzeń gospodarki węglowodanowej.

W tych grupach zaleca się ograniczanie produktów będących źródłem łatwo przyswajalnych węglowodanów, zwłaszcza żywności wysokoprzetworzonej zawierającej maltodekstrynę, syrop glukozowy czy cukry dodane. Takie postępowanie sprzyja stabilizacji glikemii poposiłkowej i ułatwia realizację zaleceń dietetycznych stosowanych w profilaktyce oraz leczeniu zaburzeń metabolicznych w ciąży.

Zgodnie z aktualnymi zasadami zdrowego żywienia kobiet ciężarnych podstawę diety powinny stanowić produkty o wysokiej wartości odżywczej i niskim stopniu przetworzenia, takie jak warzywa, owoce, pełnoziarniste produkty zbożowe, źródła pełnowartościowego białka oraz produkty bogate w błonnik pokarmowy. W takim modelu żywienia okazjonalna obecność maltodekstryny w diecie nie ma istotnego znaczenia klinicznego, znacznie większe znaczenie ma natomiast ogólna jakość diety i kontrola całkowitej podaży łatwo przyswajalnych węglowodanów.

Kto powinien uważać na maltodekstrynę?

Ze względu na bardzo wysoki indeks glikemiczny oraz zdolność do szybkiego podnoszenia stężenia glukozy we krwi, maltodekstryna może wymagać szczególnej uwagi u osób z zaburzeniami gospodarki węglowodanowej. Dotyczy to przede wszystkim osób, u których utrzymanie stabilnej glikemii stanowi ważny element postępowania dietetycznego.

Do grup, które powinny kontrolować spożycie produktów zawierających maltodekstrynę, należą przede wszystkim osoby:

• chorujące na cukrzycę typu 1 lub typu 2,
• z insulinoopornością,
• z zespołem metabolicznym,
• z nadwagą lub otyłością,
• stosujące dietę o niskim indeksie glikemicznym lub dietę ukierunkowaną na kontrolę glikemii.

W przypadku tych osób wskazane jest świadome czytanie etykiet produktów spożywczych oraz zwracanie uwagi na źródła łatwo przyswajalnych węglowodanów obecnych w składzie. Ocena spożycia maltodekstryny powinna zawsze uwzględniać ogólny sposób żywienia, poziom aktywności fizycznej oraz indywidualny stan zdrowia danej osoby.

Podsumowanie

Maltodekstryna jest składnikiem powszechnie wykorzystywanym w produkcji żywności, suplementów diety oraz preparatów specjalnego przeznaczenia żywieniowego. Choć została uznana za bezpieczną do stosowania przez organy regulacyjne, jej wpływ na organizm nie jest całkowicie neutralny z punktu widzenia metabolizmu. Ze względu na bardzo wysoki indeks glikemiczny maltodekstryna ulega szybkiemu trawieniu i wchłanianiu, co może prowadzić do gwałtownych wzrostów stężenia glukozy i insuliny we krwi.

Aktualne dane naukowe nie wskazują, aby umiarkowane spożycie maltodekstryny przez zdrowe osoby wiązało się z istotnym ryzykiem zdrowotnym. Szczególną uwagę na jej obecność w diecie powinny jednak zwracać osoby z cukrzycą, insulinoopornością, zespołem metabolicznym oraz kobiety z cukrzycą ciążową, u których kontrola glikemii stanowi ważny element postępowania żywieniowego.

W żywieniu niemowląt maltodekstryna znajduje zastosowanie głównie w wybranych preparatach specjalistycznych, przeznaczonych dla dzieci ze szczególnymi potrzebami żywieniowymi. Nie zmienia to jednak faktu, że laktoza pozostaje preferowanym i najbardziej fizjologicznym źródłem węglowodanów w żywieniu niemowląt.

Warto również podkreślić, że ocena wpływu maltodekstryny na zdrowie nie powinna ograniczać się do analizy pojedynczego składnika. Znacznie większe znaczenie ma ogólny model żywienia, stopień przetworzenia spożywanych produktów oraz całkowita podaż łatwo przyswajalnych węglowodanów. Jakość całej diety, regularna aktywność fizyczna i codzienne wybory żywieniowe w największym stopniu wpływają na ryzyko rozwoju chorób metabolicznych oraz długoterminowy stan zdrowia.

Pytania i odpowiedzi

Dlaczego maltodekstryna ma wysoki indeks glikemiczny?

Maltodekstryna ma wysoki indeks glikemiczny, ponieważ składa się z krótkich łańcuchów glukozy powstających w wyniku częściowego rozkładu skrobi. Dzięki temu jest bardzo łatwo i szybko trawiona przez enzymy przewodu pokarmowego, a uwolniona glukoza szybko trafia do krwiobiegu, co powoduje gwałtowny wzrost stężenia cukru we krwi i silną odpowiedź insulinową. Indeks glikemiczny maltodekstryny może wynosić nawet ponad 100, czyli być wyższy niż czystej glukozy przyjętej jako punkt odniesienia (IG = 100). Z tego powodu maltodekstryna jest często wykorzystywana w napojach i odżywkach dla sportowców, gdzie szybkie dostarczenie energii jest korzystne. Jednocześnie jej częste spożywanie w dużych ilościach, zwłaszcza w żywności wysokoprzetworzonej, może utrudniać kontrolę glikemii i nie jest korzystne dla osób z insulinoopornością czy cukrzycą.

Czy maltodekstryna może wpływać na florę jelitową?

Istnieją badania sugerujące, że maltodekstryna może wpływać na skład mikrobioty jelitowej, choć obecny stan wiedzy nie pozwala jednoznacznie określić znaczenia klinicznego tych zmian. Systematyczny przegląd badań wykazał, że w części badań spożycie maltodekstryny wiązało się ze zmianami liczebności wybranych grup bakterii jelitowych, m.in. rodzaju Bifidobacterium i Lactobacillus, a także z wpływem na metabolity produkowane przez mikroorganizmy jelitowe. Efekty zależały od dawki, czasu stosowania, stanu zdrowia badanych oraz składu całej diety. Nie ma obecnie dowodów, że typowe spożycie maltodekstryny przez zdrowe osoby samo w sobie prowadzi do istotnych zaburzeń mikrobioty jelitowej. Należy także odróżnić zwykłą maltodekstrynę od maltodekstryny opornej. Ta druga jest rodzajem błonnika pokarmowego i w badaniach wykazywała korzystny wpływ na mikrobiotę, zwiększając liczebność bakterii uznawanych za potencjalnie korzystne, takich jak Bifidobacterium, Akkermansia czy Fusicatenibacter.

Czy osoby z insulinoopornością powinny unikać maltodekstryny?

Osoby z insulinoopornością powinny ograniczać spożycie produktów zawierających duże ilości maltodekstryny, ponieważ składnik ten bardzo szybko podnosi stężenie glukozy we krwi i wywołuje silną odpowiedź insulinową. Wynika to z jej wysokiego indeksu glikemicznego, który często jest porównywalny lub nawet wyższy niż w przypadku czystej glukozy. Nie oznacza to jednak, że każda ilość maltodekstryny jest bezwzględnie przeciwwskazana. Znaczenie ma przede wszystkim całkowita ilość spożytego produktu oraz jego skład. Jeśli maltodekstryna występuje w niewielkiej ilości w produkcie zawierającym jednocześnie białko, tłuszcz i błonnik, wpływ na glikemię może być mniejszy niż w przypadku napojów, słodyczy czy odżywek opartych głównie na szybko przyswajalnych węglowodanach.

Dlaczego maltodekstryna występuje nawet w zdrowych produktach?

Maltodekstryna występuje również w wielu produktach uznawanych za zdrowe, ponieważ jej zastosowanie nie ogranicza się do funkcji słodzącej. W przemyśle spożywczym jest ceniona przede wszystkim za właściwości technologiczne, które pomagają uzyskać odpowiednią konsystencję, stabilność i trwałość produktu. Można ją znaleźć nie tylko w słodyczach czy deserach instant, ale także w produktach mlecznych, płatkach śniadaniowych, żywności funkcjonalnej, odżywkach, sosach i wyrobach o obniżonej zawartości tłuszczu. Często pełni funkcję nośnika aromatów, witamin lub innych składników aktywnych i ułatwia ich równomierne rozprowadzenie. Dzięki dobrej rozpuszczalności w wodzie maltodekstryna może poprawiać teksturę, lepkość i jednolitość żywności. W mieszankach proszkowych zwiększa sypkość i ułatwia przygotowanie produktu, a w kremach, sosach czy deserach pomaga uzyskać pożądaną konsystencję. Szczególnie często stosuje się ją w produktach o zmniejszonej zawartości tłuszczu, gdzie może wspierać uzyskanie gładkiej, kremowej struktury i korzystnych cech sensorycznych. Dlatego obecność maltodekstryny w składzie nie musi świadczyć o niskiej jakości produktu – często jest przede wszystkim praktycznym składnikiem technologicznym, a nie źródłem słodkiego smaku.

Czy maltodekstryna może nasilać stany zapalne?

Nie ma obecnie przekonujących dowodów, że maltodekstryna spożywana w typowych ilościach przez zdrowe osoby bezpośrednio wywołuje stany zapalne. Niektóre badania sugerują jednak, że może wpływać na funkcjonowanie jelit, skład mikrobioty oraz odpowiedź immunologiczną. Przegląd badań klinicznych opublikowany w European Journal of Nutrition wykazał, że w części analiz maltodekstryna była związana ze zmianami w mikrobiocie jelitowej, produkcji metabolitów bakteryjnych oraz wybranych markerach immunologicznych i zapalnych. Autorzy podkreślili jednak, że wyniki były niejednoznaczne i zależały m.in. od dawki, czasu spożycia oraz badanej populacji. Większe znaczenie dla przewlekłego stanu zapalnego ma zwykle nie sama maltodekstryna, lecz sposób żywienia, w którym występuje. Jest ona często obecna w żywności wysokoprzetworzonej, ubogiej w błonnik, a bogatej w cukry proste, sól i nasycone kwasy tłuszczowe. Taki model żywienia wiąże się ze zwiększonym ryzykiem przewlekłego stanu zapalnego, insulinooporności i zaburzeń metabolicznych. Obecny stan wiedzy nie pozwala więc uznać maltodekstryny za składnik jednoznacznie prozapalny. Jej nadmierne spożycie w diecie opartej na żywności wysokoprzetworzonej może jednak pośrednio sprzyjać procesom zapalnym i pogorszeniu zdrowia metabolicznego.

Mgr Karolina Kulas

Dietetyk